(The Turkish Post) – Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, bir televizyon programında yaptığı açıklamalarda, İsrail-İran gerilimi, NATO Zirvesi ve bölgesel güvenlik meseleleriyle ilgili çarpıcı değerlendirmelerde bulundu. İsrail’in İran’a yönelik saldırısının gerçekleştiği gece ABD Dışişleri Bakanı Rubio ile bir telefon görüşmesi yaptığını belirten Fidan, “Amerikalılar bu saldırıda herhangi bir rolleri olmadığını, İran’ın kendilerine karşılık vermemesi gerektiğini söyledi. Güvenlik kaygılarını açıkça dile getirdiler” dedi.
İSRAİL’İN İRAN’A SALDIRDIĞI GECE NE OLDU?
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’dan bir telefon aldık. Rubio, savaşta olmadıklarını İranlıların kendilerine saldırmamasını istedi.
Rubio’dan bir telefon aldık. Belli konular konuşuldu. Amerikalılar bu saldırıda bir rolü olmadıklarını, İran’ın saldırmamasını gerektiğini güvenlik konusunda duydukları endişelerini dile getirdi. Amerikalılar bu saldırıda bir rolü olmadıklarını, İran’ın saldırmamasını gerektiğini güvenlik konusunda duydukları endişelerini dile getirdi. ABD bombardıman uçaklarının havada olduğu gün İran Dışişleri Bakanı Arakçi ile saldırı ihtimalini görüştük. Daha sonra saldırı gerçekleşti. İran’ın 3 nükleer tesisi hedef alındı. ABD ve İran birbirini vururken haber verdi.” diye konuştu.
NATO ZİRVESİNDE NELER KONUŞULDU?
Cumhurbaşkanımız ile Trump’ın görüşmesi planlanan bir görüşmeydi. İki lider de sürekli bir görüşme alışverişindeydi. Bunun bir devamı olarak bir an evvel iki lider birebir temasa ihtiyaç duyduklarını belirtti. NATO Zirvesi’ndeki görüşmede başta Gazze konusu olmak üzere, İran-İsrail gerilimi, küresel ve bölgesel meseleler ele alındı. Oldukça yapıcı bir görüşme oldu.
Önümüzdeki 10 yıl içerisinde NATO üyelerinin harcamalarını yüzde 5’e çıkarılması konusunda anlaşmaya varıldı. Uluslararası güvenlikle alakalı dengeleri biraz da değiştirecek. ABD ile Avrupa arasındaki bağımlılık dengesini ABD lehine değiştirecek. Trump da bunu istiyor.
Avrupalı ülkelerin birçoğu İsrail lehine bir ateşkes istemiyordu, artık durumun katlanılamayacak bir seviyeye geldiğini onlar da görüyorlar.
2026 NATO ZİRVESİ İSTANBUL YA DA ANKARA’DA
2026 NATO Zirvesi Türkiye’de yapılacak. Ankara ya da İstanbul’da olması konusunda Cumhurbaşkanımız değerlendirecek.
İRAN-İSRAİL GERİLİMİ
İsrail’in İran’a saldırması, İran’ın meşru müdafaa konusuna gelmesine itti. Netanyahu, kendi ikbali için bölgeyi ateşe atmaktan çekinmiyor. İsrail, İran’ın nükleerini yok edecek güçte değil. 12 günde bu savaş şimdilik noktalandı ama nükleer kapasitenin yok edildiği var sayılarak yapılan bir anlaşma var. Şu anda bir sessizlik süreci var bunun daha kalıcı hale getirilmesi için İran ile ABD arasında bir anlaşma yapılması gerekiyor.
İsrail ile İran arasındaki cereyan eden sürecin yalnızca bir ayağını nükleer oluşturuyor. ABD’nin askeri harekatıyla İran nükleer tesislerinin zarar aldığı aşikar. Burada artık nükleer programa indirilmiş bir darbeden söz edebiliriz. Balistik füze ve vekil unsurların varlığı üzerinden de saldırıya yönelik bir davranış olabilir.
Cumhurbaşkanımız her iki tarafa da “Biz bu konuda üzerimize düşen her türlü rolü oynamaya hazırız” mesajı verdi. Bundan hareketle diğer aktörlerin de bundan istifade edeceğini düşünüyorum. Umman’da aktive edilen sürecin yeniden başlatılması konusunda bir duyum var. ABD ile İran bir yerde buluşabilirler. Bunları ortaya buluşturacak ve zamana yayacak bir takım fikirler sunduk. Temel mesele, Amerikalıların İran’da hiçbir nükleer zenginleştirme işleminin olmaması, İran da barışçıl nükleerin bir hak olduğunu savunuyor.
