The Turkish Post) – AHMET KEMAL ULUBEY
Ankara’da gerçekleşen NATO zirvesinde hangi kararların alındığı, nelerin görüşüldüğünü bilmek zor. Bunun birincil nedeni askeri bir örgüt olan NATO toplantılarındaki gizlilik. İkincisi ise toplantıya ev sahipliği yapan ülkenin Türkiye’nin gizlilik konusundaki hassasiyeti. Ancak bazı veriler NATO zirvesi ve bu zirve üzerinden dünyayı gelecekte nelerin beklediği konusunda fikir veriyor. ABD’nin başını çektiği AB’nin de önemli bir rol üstlendiği Batı dünyası NATO üzerinden yeni bir sistem için rota oluşturmaya başlamış görünüyor. Yeni rota oluşumunun en önemli ipucunu ise NATO’yu daha aktif hale getirecek olan yeni bütçesi.
NATO’NUN BÜYÜYEN BÜTÇESİNİN SONUÇLARI NE OLACAK?
26 üyeli NATO’nun bütçesi üye ülkelerin ekonomilerinin yüzde 5’ini NATO’ya vermesiyle birlikte 3 trilyon dolarak yükselecek. Bu çok büyük bir bütçe demek. Çin’in yarım trilyon doları geçmeyen silah harcaması ve Rusya’nın eriyen harcamaları göz önüne alındığında bu bütçe öncelikli olarak dünya da ciddi bir caydırıcılık oluşturacak. Peki bu bütçe nelere yol açacak?
1. Batı dünyası NATO’yu ekonomik olarak güçlendirmekle dünya da –Rusya ve Çin gibi ülkelere karşı- yeni bir ‘güvenlik konsepti’ oluşturacak.
2. Batı yeni NATO bütçesi ile büyük bir silahlanmaya gidecek.
3. Bu silah üretiminin ana merkezi Avrupa olacak.
4. İHA/SİHA üretimleriyle drone üretimine damgasını vuran Türkiye’de bu üretimde yerini alacak.
5. Avrupa’nın NATO içinde ağırlığı artacak, ABD ağırlığını seyreltecek. NATO biraz daha Avrupalaşacak. Bunun en önemli nedeni Ukrayna savaşı ile Avrupa’yı tehdit eder hale gelen Rusya.
6. Rusya ile savaşta Batı’nın da desteğiyle ciddi bir askeri güce ulaşan Ukrayna ordusunun –Rusya savaşının bitimiyle birlikte- Avrupa güvenliğinde daha çok rol alması bekleniyor. NATO’nun Türk ordusunun tecrübesinden Ortadoğu’daki gelişmeler konusunda yararlanması söz konusu olabilecek. Tabi bunu bölgedeki gelişmeler gösterecek.
7. NATO üye ülkeleri arasında büyük bir standardizasyona gidilecek. Tüm üye ülkelerin ‘mermileri’ bile –standardizasyonu- kapsamında zamanla aynı olmasının sağlanması öngörülüyor.
8. NATO’nun yeni oluşturacağı ‘büyük güvenlik konsepti’nin ister istemez dünyada siyasi ve ekonomik etkisi olacak. NATO caydırıcılığını arkasına olacak olan Batı’nın Çin’e karşı ekonomik ve siyasi politikalar geliştirmede ve Rusya’yı durdurmada eli güçlenecek.
9. NATO’nun güçlendirilmesi özellikle ekonomik sahada ‘kural’ dışına çıkabilen Çin’i zamanla frenleyemeyi hedefliyor.
