(The Turkish Post) – 2025’in ‘Aile Yılı’ ilan edilmesiyle birlikte Nüfus Politikaları Kurulu’nda konuşan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, “Aile kurmayı teşvik etmek amacıyla genç çiftlere maddi destekler, evlilik danışmanlığı ve ilk evini alanları önceliklendiren sosyal konut programlarını hayata geçireceğiz” demişti.
Konuyla ilgili Cumhurbaşkanı Erdoğan da yaptığı açıklamada “Yaz aylarından itibaren, ülkemizde bir sosyal konut seferberliği başlatmayı planlıyoruz. Böylece konut ve kira fiyatlarında oluşan balon, kendiliğinden sönmeye başlayacaktır” ifadelerini kullanmıştı.
Özellikle deprem konutlarının tamamlanmasının ardından 81 ilde yeni sosyal konut projesinin başlatılacağı söyleniyor. Peki yeni konut kampanyası nasıl olacak? Konutlar nasıl yapılacak? Kimler için başvuru önceliği olacak? Konut kampanyası piyasada fiyatları nasıl etkiler?
Konuyla ilgili tüm merak edilenleri milliyet.com.tr’ye değerlendiren Gayrimenkul Uzmanı Mustafa Hakan Özelmacıklı şu ifadeleri kullandı: “Gayrimenkul tarafında dar gelirli vatandaşların ev sahibi olmalarına yönelik yeni adımlar Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’ndan bekleniyor. Yıl sonuna kadar toplamda 453 bin deprem bölgesinde yapılan konutun teslimi sonrasında bu projelerin başlaması planlanıyor.
BAŞVURULAR NE ZAMAN OLUR?
Burada genel anlamda 2025 yılının üçüncü çeyreğinde başvuruların alınmasını bekliyoruz. Devletin ilk kademede 200 bine yakın sosyal konut projesini 81 ilde ihtiyaca göre açıklamasını bekliyoruz.
ÖNCELİKLİ GRUPLAR KİMLER OLACAK?
Burada en önemli hususlardan birisi konut ihtiyacının artmasıdır. Gündemde olan konulardan birisi hiç şüphesiz kira fiyatlarının artmasıdır. Genel anlamda baktığımızda kira bedelinin hanehalkı gelirinin 3’te 1’inin geçmesi çok arzu edilmiyor. Bu oran ülkemizde neredeyse yarı rakamlara çıkmış durumda.
Sosyal konut projesinde bazı şartların belirlenmesi hedefleniyor. Yeni evlilere yönelik önemli bir kontenjan ayrılabileceğini düşünüyoruz. Dairenin metrekareleri büyüdükçe, inşaat maliyetlerinin artışı kaçınılmaz. Düşük metrajlı evlerin yapılması planlanıyor.
Daha önce benzer konut kampanyalarında engelliler, gaziler, şehit yakını, emekliler için kontenjanlar ayrılmıştı. Gençler ve yeni evli çiftler açısından böyle bir kampanyanın değerlendirilebileceğini düşünüyoruz.
EVLER NASIL OLACAK?
Ülke kültürünün nispeten 2+1 evlere daha uygun olduğunu söylemek mümkün. 1+1 evlerin olabileceği söylense de ben konutların daha çok 2+1 olarak değerlendirileceğini düşünüyorum. 1+1 evler belki de ayrı mutfaklı evler olabilir. Düşük metrekarede 2+1 evlerin üretilmesi mümkün gibi gözüküyor.
KONUT FİYATLARI NE KADAR OLUR?
Daire fiyatlarıyla ilgili net bir rakam vermek mümkün olmasa da yaklaşık 70 metrekarelik brüt inşaat alanının varsayıldığı modellemede konut fiyatlarının 2 milyon bandında olabileceğini değerlendirebiliriz. Bu yerlerde arazilerin Hazine’ye ait araziler üzerinde inşa edilecek olması arsa maliyetinin minimum olarak yansıtılacağını bizlere gösteriyor. Sadece inşaat maliyeti ile bir konut üretimine işaret ediyor.
NE KADAR KONUT YAPILABİLİR?
Bakanlığın daha önce kurasını çektiği ve kurada hak sahibi olan kişiler açısından heyecanla beklenen 250 bin konut için ihale süreci devam ediyor. Deprem bölgesindeki 200 bin konutun yanı sıra 2 yıl içerisinde 250 bin konutun teslim edilecek olması yeni ihale edilecek yerlerin inşaat süreçlerinin tamamlanması ile bu önümüzdeki 2-3 yıllık süreçte devlet eli ile 700-800 bin civarında konut arzının yapılması anlamına gelebilir.
ÖDEMELER NASIL OLUR?
Daha önceki TOKİ kampanyalarına baktığımızda memur maaş katsayısı baz alınarak dönemsel fiyat artışları uygulanıyor. Yılda genellikle 2 defa erken kapama indirimleri ile vatandaşa peşin ödeme imkanı oluşturuluyor. Yüksek faiz oranlarının olduğu bir dönemde vade süreleri ile ilgili 10 yıl ve üstü vadeler olabilir. Peşinatın da daha düşük seviyede kalabileceğini değerlendiriyorum. Hanehalkı geliri, belli bir süre o ilde oturma şartının sağlanması gerektiği gibi bazı başlıklar ön plana çıkabilir.
KAMPANYALAR PİYASADA FİYATLARI NASIL ETKİLER?
Kampanya finansal bir destek değil. Bu zaten dar gelirli bir nüfusu etkileyen bir husus olduğu için bu noktada aslında fiyatların yukarı yönlü seyrine neden olacak gibi gözükmüyor. Devletin yapacağı bu hamleler olumlu gözükebilir. Bunun sürdürülebilir bir arz çerçevesinde piyasada değerlendirilmesi önemli.”
