(The Turkish Post) – Sermaye piyasalarını sarsan fon skandalı, yalnızca yatırımcıların uğradığı kayıplarla değil, sorumluluğun kimde olduğu tartışmasıyla da gündemde. Ekim ayında gerçekleştirilen ASAL Araştırma ve ADA Araştırma’nın iki ayrı kamuoyu yoklamasında, katılımcıların en yüksek oranda işaret ettiği adres denetim ve düzenlemeden sorumlu kurumlar oldu.
Araştırmalarda soruların ifadeleri ve yanıt seçenekleri farklılık gösterse de iki ankette de denetim sorumluluğu öne çıktı. Ekonomi yönetimi ve siyasi yönetim de yanıtlarda ayrı başlıklar olarak yer aldı.
ASAL anketinde yüzde 45,6 denetim kurumlarını sorumlu tuttu
ASAL Araştırma’nın 4-10 Ekim 2026 tarihlerinde, Türkiye genelinde 28 ilde 2 bin 20 kişiyle gerçekleştirdiği araştırmada katılımcılara, sermaye piyasalarını sarsan fon krizinde en çok kimin sorumlu olduğu soruldu.
Katılımcıların yüzde 45,6’sı denetim ve gözetim yapan kuruluşları sorumlu gösterdi. Ekonomi yönetimini işaret edenlerin oranı yüzde 24,7 olurken, yüksek getiri beklentisiyle risk alan yatırımcıları sorumlu bulanların oranı yüzde 19,9’da kaldı. Katılımcıların yüzde 9,8’i ise görüş belirtmedi veya soruyu yanıtsız bıraktı.
Zararın adresi için ilk sırada haksız kazanç elde edenler var
ASAL Araştırma’nın fon mağdurlarının zararını kimin karşılaması gerektiğine ilişkin sorusu da dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu.
Katılımcıların yüzde 68,8’i zararın fonlardan haksız kazanç elde edenlerden tahsil edilmesi gerektiğini belirtti. Denetim ve gözetim görevini yerine getirmeyenlerin zararı karşılamasını isteyenlerin oranı yüzde 13,7 oldu.
Zararların devlet tarafından karşılanmasını isteyenlerin oranı yüzde 3,5’te kalırken, yüzde 14’lük kesim görüş bildirmedi. Böylece araştırmada, kamu bütçesinden ödeme yapılması seçeneğine kıyasla haksız kazanç elde edenlerin sorumlu tutulması yönündeki yanıtlar öne çıktı.
ADA Araştırma’da da ilk sırada kamu kurumları var
ADA Araştırma’nın 10-15 Ekim 2026 tarihlerinde 2 bin 500 katılımcıyla gerçekleştirdiği araştırmada ise fon krizinde kimin suçlu olduğu soruldu.
Katılımcıların yüzde 32,7’si denetim ve düzenlemeden sorumlu kamu kurumlarını işaret etti. Siyasi hükümet, bakanlık ve Cumhurbaşkanlığı’nı sorumlu tutanların oranı yüzde 17,4 olarak ölçüldü.
Araştırmada yüzde 12,6 “Hepsi” yanıtını verirken, yüzde 20,1’lik kesim fikir belirtmedi.
Fon yöneticilerini sorumlu görenler yüzde 5,9
ADA Araştırma’nın sonuçlarına göre fon ve şirket yöneticilerini sorumlu tutanların oranı yüzde 5,9, yatırımcıların kendi hatalarına dikkat çekenlerin oranı yüzde 4,7 oldu.
Banka ve aracı finans kuruluşlarını sorumlu görenler yüzde 2,9, ilgili portföy yönetim şirketlerini işaret edenler yüzde 2,5 olarak kaydedildi. Doğrudan AK Parti yanıtını verenlerin oranı yüzde 1 olurken, diğer yanıtlar yüzde 0,1 düzeyinde kaldı.
İki anketin ortak noktası ne?
Her iki araştırmada da en yüksek oranda işaret edilen seçenek denetim ve düzenlemeden sorumlu kurumlar oldu. Bununla birlikte ASAL’ın anketinde ekonomi yönetimi, ADA’nın araştırmasında ise siyasi hükümet, bakanlık ve Cumhurbaşkanlığı ayrı sorumluluk başlıkları olarak öne çıktı.
Araştırmalardaki sorular ve seçenekler aynı olmadığı için ASAL’ın yüzde 45,6’lık ve ADA’nın yüzde 32,7’lik sonuçlarını doğrudan karşılaştırarak kamuoyu görüşünde artış veya azalış olduğu söylenemez. Veriler, yalnızca her iki araştırmada da denetim sorumluluğunun ilk sırada yer aldığını gösteriyor.
Araştırmaların yöntemi
ASAL Araştırma, çalışmasını 4-10 Ekim 2026 tarihlerinde Türkiye genelinde 26 bölgede, 28 ilde, 18 yaş ve üzeri 2 bin 20 kişiyle bilgisayar destekli telefon anketi (CATI) yöntemiyle gerçekleştirdi. Araştırmanın yüzde 95 güven düzeyindeki hata payı ±2,41 puan olarak açıklandı.
ADA Araştırma’nın çalışması ise 10-15 Ekim 2026 tarihlerinde 2 bin 500 katılımcıyla yapıldı.
