(The Turkish Post) – Mısır’da, İhvan’ın iktidardan çekilmesiyle sonuçlanan sürecin ardından mevcut Mısır Cumhurbaşkanı Abdülfettah el-Sisi ile gerilimli bir dış politika izleyen ve Sisi’yi sık sık eleştiren Erdoğan, Mısır Cumhurbaşkanı’nı dün Ankara’da ağırladı.
Erdoğan’ın yıllarca ‘darbeci, katil’ sözleriyle suçladığı Sizi ziyareti 12 yıl aradan sonra gerçekleşti. Sisi, ziyaret öncesi X hesabından yaptığı açıklamada, “Benim Ankara ziyaretim ve Sayın Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın daha önceki Kahire ziyareti, Mısır ile Türkiye arasında yeni bir dostluk ve işbirliği başlatma iradesini yansıtıyor” ifadelerini kullandı.
Görüşmelerde ikili ilişkilerin yanı sıra Gazze ve işgal edilmiş Filistin topraklarında yaşanan İsrail saldırıları başta olmak üzere, güncel bölgesel ve küresel meselelere ilişkin fikir alışverişinde bulunulacağı belirtilmişti. İkili, görüşmenin ardından basın toplantısı düzenledi.
“İŞBİRLİKLERİMİZİ İLERİ TAŞIYACAĞIZ”
Cumhurbaşkanı Erdoğan şu açıklamalarda bulundu: “Mısır’la işbirliğimizi sanayi, ticaret, savunma, sağlık, çevre, enerji dahil her alanda ilerletme irademizi teyit ettik. Ticaret hacmimizi önümüzdeki beş yıl içinde 15 milyar dolara çıkarma hedefimize doğru kararlı bir şekilde ilerliyoruz. Türkiye ve Mısır, Filistin meselesinde ortak bir duruşa sahiptir. Türkiye ve Mısır’ın bölgesel barış ve istikrara katkıları hayati önemdedir. Açlık, susuzluk veya ilaç bulamadığı için ölen her masumun sorumlusu İsrail ve destekçileridir. 41 bin masum insanın katillerinin yeri meclis kürsüleri değil, işledikleri suçların hesabını verdikleri mahkeme salonlarıdır.
Sisi’nin açıklamalarından öne çıkanlar ise şöyle:
“Türkiye’ye bu ziyaretim iki ülke arasındaki köklü ilişkilerin çok daha gelişeceğinin göstergesidir. Kazan kazan anlayışıyla çok boyutlu münasebetlerimizi ileriye taşıyacağız. Özellikle bölgesel konuları beraber ele alarak insani krizlerin önüne geçme konusunda beraber çalışma kararı aldık. Netanyahu’nun Mısır’a yönelik ithamlarını reddettiğimizi burada çok net söylemek isterim. Gazze ve Filistin’deki kardeşlerimiz için daha yoğun çalışmalıyız.”
Erdoğan ile Mısır Cumhurbaşkanı Sisi, ikili görüşmenin ardından Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi Toplantısı’na katıldı. İki liderin katılımıyla imza töreni yapıldı. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Sisi onuruna resmi akşam yemeği verdi.
KRİTİK MESELELER
Öte yandan Mısır-Türkiye ilişkileri basına yansıyan gelişmelerden fazlasını ifade ediyor. Erdoğan, Mısır’la ilişkileri düzeltmek için uzun süredir mücadele ediyor. İki ülke arasındaki temaslar kısaca şu başlıklarda özetlenebilir:
TİCARETİN GELİŞTİRİLMESİ
2020’den itibaren ilişkilerin normalleşmesi, ekonomik ilişkileri daha da güçlendirdi. 2022’de iki ülke arasındaki ticaret yüzde 14, Mısır’daki Türk yatırımı yüzde 30,3 ve Mısır’ın Türkiye’ye üretimi yüzde 32,3 arttı. Mısır’daki Türk yatırımları da hız kesmeden devam etti. Türk şirketleri Mısır’da çeşitli sektörlerde 790 şirket aracılığıyla 2,5 milyar doları bulan önemli yatırımlar gerçekleştirdi. Bu yatırımlar birden fazla sektörü kapsıyor ve Türkiye’nin Mısır pazarına olan ilgisinin boyutunu gösteriyor.
LİBYA MESELESİ
İlişkilerde normalleşmeye rağmen Ankara ve Kahire’nin başta Libya olmak üzere bölgesel konularda farklı düşündüğü alanlar var. Türkiye ve Mısır, Libya’da çıkan iç savaşta karşıt taraflarda yer aldı. Bu durum henüz değişmiş değil. Ancak Türkiye, Mısır’ın ve diğer bölge ülkelerinin desteklediği Bingazi yönetimiyle son dönemde temaslarını sıklaştırdı ve hatta Bingazi’de bir süredir kapalı olan Türkiye Başkonsolosluğu’nun yakında yeniden açılacağı mesajını verdi. Taraflar çatışmaların seyreldiği Libya’da seçimlerin bir an önce yapılması için işbirliğinin devamı konusunda mutabakat halinde olduklarını kaydediyorlar.
DOĞU AKDENİZ GAZI
2019’da Türkiye’nin Fatih ve Yavuz sondaj gemilerini Kıbrıs açıklarına göndermesi ve geminin Kuzey Kıbrıs’ın ruhsat verdiği bölgelerde doğalgaz aramalarına başlaması, Rum kesiminin yanı sıra Yunanistan, Avrupa Birliği, Mısır, İsrail ve ABD’nin tepkisiyle karşılaşmıştı. Mısır’la kurulacak yakınlaşmanın Doğu Akdeniz’deki enerji rezerviyle de ilişkili olacağı konuşuluyor.
