(The Turkish Post) – İktidarın çiftçiyi desteklememesi, özellikle sebze üretiminin son 15 yılda ciddi bir şekilde düşmesine neden oldu. Son 15 yılda pırasa üretimi yüzde 36 azalırken, taze soğandaki kayıp yüzde 32’yi, taze fasulyedeki kayıpsa yüzde 16’yı buldu.
İktidarın plansız tarım politikaları çiftçiyi zor durumda bırakırken, vatandaşın da sebzeyi bulamamasına neden oldu. Sadece son 15 yılda Türkiye nüfusu yüzde 18 artarken, toplam sebze üretimi sadece yüzde 17 arttı. Kişi başına toplam tüketim 277,4 kilodan 260,8 kiloya düştü.
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) verilerine göre, 2009-2010 yıllarında 251.120 ton olan pırasa üretimi 2023-2024 yıllarında yüzde 36 düşerek, 160.853 tona geriledi. Bu 15 yıllık dönemde taze soğan üretimi yüzde 32 azalarak 115.702 tona gerilerken, bakladaki üretim kaybı yüzde 26 olarak gerçekleşti. 15 yılda bakla üretimi 44.389 tondan 32.825 tona düştü.
Bamyadaki üretim kaybı yüzde 24’le 29.120 tona gerilerken, karpuz üretimi yüzde 17 düşüşle 3.147.921 tona, kavun üretimi de yüzde 16 azalarak 1.403.214 tona geriledi.
ÇİFTÇİ KAZANMIYOR
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü’nden Prof. Dr. Okan Gaytancıoğlu sebze üretiminin ciddi anlamda iş gücü gerektirdiğini belirterek, “Çapalama, bakım, toplaması ayrı, işçi ücretlerinde ciddi artış ayrı. Çiftçi üretimden para kazanamıyor. Aracılar da çiftçinin üzerine basıyor. Bu nedenle çiftçi kazanamadığı üründen vazgeçiyor” dedi.
AYŞE KADIN FASULYE YİYEMİYORUZ
TÜİK verilerine göre taze fasulyedeki üretim kaybı 15 yılda yüzde 16 oldu. 2009-2010’da 603.653 ton olan taze fasulye üretimi, 2023-2024’te 505.203 tona geriledi. Taze fasulyenin kişi başına tüketimi 7,3 kilodan 15 yılda 2,1 kilo azalarak 5,2 kiloya geriledi.
DESTEK ALAN ÜRÜNLER SINIRLI
Prof. Dr. Okan Gaytancıoğlu, devletin tarımsal üretimde bir planlama ve desteğinin olmadığını vurgulayarak, “Destek alan ürünler sınırlı. Tahıllar ve bazı baklagiller destek alıyor. Ayrıca pamuk, ayçiçeği gibi ürünlere mazot desteği var. Ancak, ikinci ürüne destek verilmiyor” dedi.
