{"id":52328,"date":"2024-01-03T18:57:43","date_gmt":"2024-01-03T15:57:43","guid":{"rendered":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/?p=52328"},"modified":"2024-01-03T20:39:46","modified_gmt":"2024-01-03T17:39:46","slug":"enflasyon-hesabindan-ucretli-ve-emekliler-zararli-cikti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/enflasyon-hesabindan-ucretli-ve-emekliler-zararli-cikti\/","title":{"rendered":"Enflasyon hesab\u0131ndan \u00fccretli ve emekliler zararl\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131"},"content":{"rendered":"<p><strong>(The Turkish Post) &#8211;<\/strong> T\u00fcrkiye \u0130statistik Kurumu&#8217;nun bug\u00fcn a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 rakamlara g\u00f6re t\u00fcketici fiyatlar\u0131 endeksi Aral\u0131k ay\u0131nda y\u00fczde 2,93 art\u0131\u015f g\u00f6sterirken T\u00fcrkiye, 2023 y\u0131l\u0131n\u0131 y\u00fczde 64,77&#8217;lik enflasyonla tamamlad\u0131.<\/p>\n<p>Ekonomi y\u00f6netiminin y\u00fczde 65&#8217;lik y\u0131l sonu T\u00dcFE beklentisi de b\u00f6ylece ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f oldu. Piyasaya yeni ekonomi d\u00f6neminde rasyonel beklentiler \u00fczerine in\u015fa edilen politikalar uyguland\u0131\u011f\u0131 mesaj\u0131 verildi.<\/p>\n<h4><strong>Resmi verinin yakla\u015f\u0131k iki kat\u0131<\/strong><\/h4>\n<p>Ba\u011f\u0131ms\u0131z akademisyenler ve ekonomistlerden olu\u015fan Enflasyon Ara\u015ft\u0131rma Grubu&#8217;nun (ENAG) a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 rakamlara g\u00f6re ise enflasyon ayl\u0131k bazda y\u00fczde 4,12, y\u0131ll\u0131k bazda y\u00fczde 127,21 olarak kay\u0131tlara ge\u00e7ti. ENAG&#8217;a g\u00f6re T\u00fcrkiye&#8217;de y\u0131ll\u0131k enflasyon resmi verinin yakla\u015f\u0131k iki kat\u0131n\u0131 buluyor.<\/p>\n<p>T\u00dc\u0130K enflasyon hesaplamas\u0131 i\u00e7in haftada bir fiyat ara\u015ft\u0131rmas\u0131 yaparken bu verilerin ayl\u0131k geometrik ortalamas\u0131n\u0131 al\u0131yor. ENAG ise metodolojik anlamda ger\u00e7e\u011fe daha yak\u0131n olan g\u00fcnl\u00fck dinamik veriler kullan\u0131yor. Ancak resmi veriler ile ENAG rakamlar\u0131 aras\u0131ndaki fark, ara\u015ft\u0131rma y\u00f6ntemlerinden kaynaklanman\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7iyor.<\/p>\n<h4><strong>Hangi \u00fcr\u00fcn\u00fcn fiyat\u0131 ne kadar artt\u0131 belirsiz<\/strong><\/h4>\n<p>T\u00dc\u0130K&#8217;in resmi enflasyonu olmas\u0131 gerekti\u011finden d\u00fc\u015f\u00fck hesaplad\u0131\u011f\u0131na dairtart\u0131\u015fmalar uzun s\u00fcredir devam ediyor. Kurum, son iki senedir madde fiyatlar\u0131yla ilgili alt verileri yay\u0131nlam\u0131yor.<\/p>\n<p>Enflasyon sepetinde hangi \u00fcr\u00fcn i\u00e7in hangi fiyat\u0131n baz al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131n kamuoyuna \u015feffaf bir \u015fekilde a\u00e7\u0131klanmamas\u0131, resmi enflasyonun ger\u00e7ek\u00e7i olmad\u0131\u011f\u0131na dair \u015f\u00fcphelerin ortadan kalkmamas\u0131nda en \u00f6nemli etken. Ekonomistlere g\u00f6re harcama grubu baz\u0131nda a\u00e7\u0131klanan veriler fiyatlar\u0131n bask\u0131land\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterirken, bu durum resmi enflasyonun ger\u00e7e\u011fi yans\u0131tmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc peki\u015ftiriyor.<\/p>\n<h4><strong>&#8220;Giyim ve ula\u015f\u0131mda art\u0131\u015f yerine d\u00fc\u015f\u00fc\u015f&#8221;<\/strong><\/h4>\n<p>DW T\u00fcrk\u00e7e&#8217;ye konu\u015fan ekonomist Mustafa S\u00f6nmez, T\u00dc\u0130K&#8217;in a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 Aral\u0131k ay\u0131 enflasyon rakamlar\u0131n\u0131n tart\u0131\u015fmal\u0131 oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde.<\/p>\n<p>T\u00dc\u0130K&#8217;in giyim fiyatlar\u0131nda ve ula\u015f\u0131m fiyatlar\u0131nda art\u0131\u015f yerine azal\u0131\u015f g\u00f6sterdi\u011fini savunan S\u00f6nmez, &#8220;Oysa \u0130stanbul Ticaret Odas\u0131 (\u0130TO) tersine giyim fiyatlar\u0131nda anlaml\u0131 bir art\u0131\u015f g\u00f6steriyor. Yan\u0131 s\u0131ra do\u011fal gaz fiyatlar\u0131 yine \u015faibeli. Ge\u00e7en ay do\u011fal gaz\u0131n metrek\u00fcp fiyat\u0131n\u0131 3,9 TL g\u00f6steren T\u00dc\u0130K, Aral\u0131k&#8217;ta 4,9 TL g\u00f6stermi\u015f. Oysa Nisan ay\u0131nda 5,7 TL idi. Yani Nisan&#8217;a g\u00f6re 2,7 TL d\u00fc\u015f\u00fc\u015f var. T\u00dc\u0130K do\u011fal gaz hesaplamas\u0131n\u0131 can\u0131n\u0131n istedi\u011fi gibi yap\u0131yor anla\u015f\u0131lan&#8221; diyor.<\/p>\n<p>T\u00dc\u0130K&#8217;e g\u00f6re Aral\u0131k ay\u0131nda giyim ve ayakkab\u0131 grubunda y\u00fczde 1,33 d\u00fc\u015f\u00fc\u015f ya\u015fand\u0131. \u0130TO&#8217;ya g\u00f6re ise ayn\u0131 d\u00f6nemde giyim harcamalar\u0131 grubunda y\u00fczde 0,19 art\u0131\u015f izlendi. T\u00fcrkiye \u0130statistik Kurumu&#8217;na g\u00f6re ula\u015ft\u0131rmada da endeks Aral\u0131k&#8217;ta y\u00fczde 0,14 geriledi. \u0130TO verileri ula\u015ft\u0131rma ve haberle\u015fme harcamalar\u0131nda y\u00fczde 1,05 art\u0131\u015fa i\u015faret etmi\u015fti.<\/p>\n<p>ENAG ise aral\u0131kta ula\u015ft\u0131rmada y\u00fczde 3,75, giyim ve ayakkab\u0131da y\u00fczde 5,95, haberle\u015fmede y\u00fczde 6,03 art\u0131\u015f hesaplad\u0131. T\u00dc\u0130K&#8217;e g\u00f6re haberle\u015fme grubunda T\u00dcFE y\u00fczde 3,07 artt\u0131.<\/p>\n<p>DW T\u00fcrk\u00e7e&#8217;ye konu\u015fan Beykoz \u00dcniversitesi \u00d6\u011fretim G\u00f6revlisi Prof. Dr. Evren Bolg\u00fcn &#8220;Rakamlar\u0131n i\u00e7erisine girdi\u011fimizde beklenenden daha d\u00fc\u015f\u00fck bir enflasyonla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalmam\u0131zda asl\u0131nda devletin, kamunun y\u00f6nlendirilen ve y\u00f6netilen \u00fccret ve fiyatlardaki yapm\u0131\u015f oldu\u011fu ayarlamalar neticesinin de etkili oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz&#8221; diyor.<\/p>\n<p>Bu durumun \u00f6zellikle ula\u015ft\u0131rma taraf\u0131nda g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne i\u015faret eden Bolg\u00fcn, &#8220;Bunda petrol fiyatlar\u0131n\u0131n aral\u0131k ay\u0131 genelinde d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6stermi\u015f olmas\u0131 etkili olmakla birlikte ocak ay\u0131na yans\u0131t\u0131lm\u0131\u015f olan yeniden de\u011ferleme de\u011fer art\u0131\u015f\u0131yla gelecek olan vergi art\u0131\u015flar\u0131 var&#8221; diye ekliyor.<\/p>\n<p>Giyim taraf\u0131ndaki negatif g\u00f6r\u00fcnt\u00fcn\u00fcn ayl\u0131k T\u00dcFE&#8217;yi a\u015fa\u011f\u0131ya \u00e7ekti\u011fine i\u015faret eden Bolg\u00fcn, &#8220;T\u00dcFE&#8217;de giyim kaynakl\u0131 y\u00fczde 1,33&#8217;l\u00fck bir geriye \u00e7ekili\u015f var. Ana harcama kalemleri i\u00e7erisinde giyim ve ayakkab\u0131n\u0131n pay\u0131 y\u00fczde 6,41&#8221; bilgisini veriyor.<\/p>\n<h4><strong>G\u0131da ve konut grubunda art\u0131\u015f var<\/strong><\/h4>\n<p>Bolg\u00fcn, hane halk\u0131n\u0131n b\u00fct\u00e7esi i\u00e7erisinde y\u00fczde 25,43&#8217;l\u00fck paya sahip olan g\u0131da ve alkols\u00fcz i\u00e7ecekler grubundaki ayl\u0131k art\u0131\u015f\u0131n ise y\u00fczde 4,81 oldu\u011funa dikkat \u00e7ekerek, &#8220;G\u0131da ve alkols\u00fcz i\u00e7ecekler taraf\u0131nda y\u0131ll\u0131k bazda da y\u00fczde 72&#8217;lik bir art\u0131\u015f var. Keza konut taraf\u0131 da y\u00fczde 4,97&#8217;lik ayl\u0131k bir art\u0131\u015f g\u00f6stermi\u015f durumda ki bu da hanehalk\u0131n\u0131n b\u00fct\u00e7esi i\u00e7erisinde y\u00fczde 16,62&#8217;lik sahip. Bunlar\u0131n hepsi asl\u0131nda man\u015fet enflasyon rakam\u0131n\u0131n \u00fczerindeki art\u0131\u015flar\u0131 bize g\u00f6steriyor&#8221; diyor.<\/p>\n<p>Mevcut verilerin enflasyonun May\u0131s ay\u0131na kadar y\u00fczde 70&#8217;ler mertebesinde kalaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi\u011fini vurgulayan Bolg\u00fcn, Merkez Bankas\u0131&#8217;n\u0131n y\u00fczde 36&#8217;l\u0131k y\u0131l sonu enflasyon beklentisinin ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in politika faizinin y\u00fczde 45&#8217;e kadar y\u00fckseltilmesi gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n<p>ENAG da &#8220;Aral\u0131k ay\u0131nda devletin y\u00f6netti\u011fi ve y\u00f6nlendirdi\u011fi ve enflasyon sepetinin y\u00fczde 20-25&#8217;ni kapsayan madde fiyatlar\u0131ndaki bask\u0131laman\u0131n enflasyon oran\u0131n\u0131 da a\u015fa\u011f\u0131lara \u00e7ekti\u011fini&#8221; ve bunun &#8220;\u00dccretlere yans\u0131yacak enflasyon fark\u0131n\u0131 azaltt\u0131\u011f\u0131n\u0131&#8221; kaydetti.<\/p>\n<h4><strong>&#8220;Emeklilerin gelirlerinden \u00e7al\u0131nd\u0131&#8221;<\/strong><\/h4>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;de iktidar &#8220;vatanda\u015f\u0131 enflasyona ezdirmedi\u011fi&#8221; iddias\u0131n\u0131 s\u0131k s\u0131k dile getirirken resmi enflasyonun g\u00fcvenilir olmad\u0131\u011f\u0131na dair tart\u0131\u015fmalar bu s\u00f6ylemin ger\u00e7ekli\u011fine de g\u00f6lge d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n<p>T\u00dc\u0130K verilerine g\u00f6re May\u0131s ay\u0131nda ayl\u0131k enflasyon y\u00fczde 0,04 ile neredeyse yerinde sayarken, y\u0131ll\u0131k enflasyon y\u00fczde 40&#8217;\u0131n alt\u0131na gerilemi\u015f, verilerin bu \u015fekilde \u00e7\u0131kmas\u0131, T\u00dc\u0130K&#8217;in May\u0131s ay\u0131nda se\u00e7im yat\u0131r\u0131m\u0131 olarak t\u00fcketicilere bedava verilen do\u011fal gaz kalemindeki fiyat art\u0131\u015f\u0131n\u0131 s\u0131f\u0131r olarak hesaplamas\u0131yla sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131. Bu durum resmi enflasyonda bir d\u00fc\u015f\u00fc\u015f sa\u011flarken emekli ve \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n maa\u015flar\u0131na olumsuz yans\u0131m\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Mustafa S\u00f6nmez, T\u00dc\u0130K&#8217;in a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 son enflasyon verilerinin de memur ve emekli maa\u015flar\u0131na etki edece\u011fine dikkat \u00e7ekiyor. S\u00f6nmez, &#8220;G\u00fcvenilmez \u00f6l\u00e7\u00fcm, \u00fccretli ve emeklilerin gelirlerinden \u00e7almaya hizmet etti&#8221; diyor.<\/p>\n<p>T\u00dc\u0130K&#8217;e g\u00f6re alt\u0131 ayl\u0131k enflasyonun y\u00fczde 37,6 oldu\u011funu aktaran S\u00f6nmez, bu rakam\u0131n, i\u015f\u00e7i ve Ba\u011f-Kur emeklilerine yap\u0131lacak zamm\u0131 ifade etti\u011fini belirterek, &#8220;7 bin 500 TL alan i\u015f\u00e7i emeklisi 10 bin 320 TL alacak.\u00a0 Memur ve memur emeklileri i\u00e7in ise alt\u0131 ayl\u0131k enflasyona, toplu s\u00f6zle\u015fme zamm\u0131 eklendi\u011finde y\u00fczde 49,3 zam bekleniyor&#8221; diyor.<\/p>\n<h4><strong>Vergiler maa\u015flardan h\u0131zl\u0131 art\u0131yor<\/strong><\/h4>\n<p>\u00dccretler resmi enflasyon oran\u0131nda art\u0131r\u0131l\u0131rken i\u015f g\u00fcc\u00fc \u00f6demelerinin b\u00fcy\u00fcmeden ald\u0131\u011f\u0131 pay da azal\u0131yor. Son a\u00e7\u0131klanan 2023 y\u0131l\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e7eyre\u011fine ait verilere g\u00f6re i\u015f g\u00fcc\u00fc \u00f6demelerinin yani eme\u011fin b\u00fcy\u00fcmeden ald\u0131\u011f\u0131 pay y\u00fczde 32,2&#8217;ye gerilerken sermayenin k\u00e2r pay\u0131 y\u00fczde 47&#8217;ye y\u00fckselmi\u015f durumda.<\/p>\n<p>\u00d6te yandan asgari \u00fccret, memur ve emekli maa\u015flar\u0131 zamlar\u0131 t\u00fcketici enflasyonu (T\u00dcFE) \u00fczerinden hesaplan\u0131rken vatanda\u015flar\u0131n \u00f6deyece\u011fi vergi, har\u00e7 ve cezalar\u0131 belirleyen yeniden de\u011ferleme oran\u0131 y\u0131ll\u0131k Yurti\u00e7i \u00dcretici Fiyatlar\u0131 Genel Endeksi&#8217;ne (Y\u0130-\u00dcFE) g\u00f6re belirleniyor. Alkoll\u00fc i\u00e7ecekler, t\u00fct\u00fcn ve akaryak\u0131t \u00fcr\u00fcnlerindeki maktu \u00d6zel T\u00fcketim Vergisi (\u00d6TV) tutarlar\u0131 ise alt\u0131 ayda bir art\u0131r\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>1 Ocak&#8217;tan itibaren pek \u00e7ok vergi, har\u00e7, cezalar yeniden de\u011ferleme oran\u0131 olan y\u00fczde 58,46 oran\u0131nda art\u0131r\u0131ld\u0131. 2023 y\u0131l\u0131na ait Y\u0130-\u00dcFE y\u00fczde 44,22, 2024 resmi enflasyon beklentisi y\u00fczde 36 seviyesinde bulunurken vergi, har\u00e7 ve cezalara yap\u0131lan art\u0131\u015f her ikisinin de \u00fczerinde.<\/p>\n<p>2024 y\u0131l\u0131 b\u00fct\u00e7esiyle toplam 11 trilyon 89 milyar lira olarak belirlenen kamu harcamalar\u0131n\u0131n 8 trilyon 437 milyar\u0131 vergi ve vergi d\u0131\u015f\u0131 gelirlerle kar\u015f\u0131lanacak. Vergilerin 1.2 trilyonu ba\u015fta \u00e7al\u0131\u015fanlar olmak \u00fczere Gelir Vergisi m\u00fckelleflerinden al\u0131nacak. Zengin fakir ay\u0131rt edilmeksizin yap\u0131lan her al\u0131\u015fveri\u015ften al\u0131nan KDV i\u00e7in 1,7 trilyon, \u00d6TV i\u00e7in de 1,4 trilyon lira para tahsil edilecek. Gelirle gider aras\u0131ndaki 2 trilyon 652 milyarl\u0131k a\u00e7\u0131k ise i\u00e7 ve d\u0131\u015f piyasalardan yap\u0131lacak bor\u00e7lanmalarla finanse edilecek.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(The Turkish Post) &#8211; T\u00fcrkiye \u0130statistik Kurumu&#8217;nun bug\u00fcn a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 rakamlara g\u00f6re t\u00fcketici fiyatlar\u0131 endeksi Aral\u0131k ay\u0131nda y\u00fczde 2,93 art\u0131\u015f g\u00f6sterirken T\u00fcrkiye, 2023 y\u0131l\u0131n\u0131 y\u00fczde 64,77&#8217;lik enflasyonla tamamlad\u0131. Ekonomi y\u00f6netiminin y\u00fczde 65&#8217;lik y\u0131l sonu T\u00dcFE beklentisi de b\u00f6ylece ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f oldu. Piyasaya yeni ekonomi d\u00f6neminde rasyonel beklentiler \u00fczerine in\u015fa edilen politikalar uyguland\u0131\u011f\u0131 mesaj\u0131 verildi. Resmi verinin yakla\u015f\u0131k [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":52335,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":{"source_name":"DW T\u00fcrk\u00e7e","source_url":"https:\/\/www.dw.com\/tr\/enflasyon-hesab%C4%B1ndan-%C3%BCcretli-ve-emekliler-zararl%C4%B1-%C3%A7%C4%B1kt%C4%B1\/a-67883206","via_name":"","via_url":"","override_template":"0","override":[{"template":"1","single_blog_custom":"","parallax":"1","fullscreen":"1","layout":"right-sidebar","sidebar":"default-sidebar","second_sidebar":"default-sidebar","sticky_sidebar":"1","share_position":"topbottom","share_float_style":"share-monocrhome","show_share_counter":"0","show_view_counter":"0","show_featured":"1","show_post_meta":"1","show_post_author":"0","show_post_author_image":"1","show_post_date":"1","post_date_format":"default","post_date_format_custom":"Y\/m\/d","show_post_category":"0","show_post_reading_time":"1","post_reading_time_wpm":"300","show_zoom_button":"1","zoom_button_out_step":"4","zoom_button_in_step":"4","show_post_tag":"1","show_prev_next_post":"0","show_popup_post":"1","number_popup_post":"2","show_author_box":"1","show_post_related":"1","show_inline_post_related":"0"}],"override_image_size":"0","image_override":[{"single_post_thumbnail_size":"crop-715","single_post_gallery_size":"crop-500"}],"trending_post":"0","trending_post_position":"meta","trending_post_label":"Trending","sponsored_post":"0","sponsored_post_label":"Sponsored by","sponsored_post_name":"","sponsored_post_url":"","sponsored_post_logo_enable":"0","sponsored_post_logo":"","sponsored_post_desc":"","disable_ad":"0"},"jnews_primary_category":{"id":"2","hide":""},"jnews_override_bookmark_settings":{"override_bookmark_button":"0","override_show_bookmark_button":"0"},"jnews_social_meta":{"fb_title":"","fb_description":"","fb_image":"","twitter_title":"","twitter_description":"","twitter_image":""},"jnews_override_counter":{"override_view_counter":"0","view_counter_number":"0","override_share_counter":"0","share_counter_number":"0","override_like_counter":"0","like_counter_number":"0","override_dislike_counter":"0","dislike_counter_number":"0"},"footnotes":""},"categories":[2,1],"tags":[11962,1422],"class_list":["post-52328","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","category-son-haberler","tag-enflasyon-hesabindan-ucretli-ve-emekliler-zararli-cikti","tag-slider-manset"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52328","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=52328"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52328\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/media\/52335"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=52328"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=52328"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=52328"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}