{"id":39047,"date":"2023-11-06T12:38:14","date_gmt":"2023-11-06T09:38:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/?p=39047"},"modified":"2023-11-06T12:38:14","modified_gmt":"2023-11-06T09:38:14","slug":"rapor-en-agir-basin-ozgurlugu-ihlalleri-turkiyede","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/rapor-en-agir-basin-ozgurlugu-ihlalleri-turkiyede\/","title":{"rendered":"Rapor: En a\u011f\u0131r bas\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ihlalleri T\u00fcrkiye&#8217;de"},"content":{"rendered":"<p><strong>(The Turkish Post) &#8211;<\/strong> Avrupa Birli\u011fi \u00fcye devletleri ve aday \u00fclkelerde bas\u0131n ve medya \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ihlallerini izleyen, Medya \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Acil M\u00fcdahale&#8217;nin (MFRR) 2023 y\u0131l\u0131n\u0131n ilk alt\u0131 ay\u0131n\u0131 de\u011ferlendiren Medya ve Bas\u0131n \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc \u0130hlalleri \u0130zleme Raporu yay\u0131nland\u0131.<\/p>\n<p>Rapora g\u00f6re &#8220;Bas\u0131n ve Medya \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc \u0130hlallerini \u0130zleme ve Raporlama Veribankas\u0131 (Mapping Media Freedom-MapMF), T\u00fcrkiye&#8217;de Ocak-Haziran 2023 tarihleri aras\u0131nda 172 ki\u015fi veya medya kurulu\u015funu i\u00e7eren 136 bas\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ihlali kaydetti.<\/p>\n<p>Rapora g\u00f6re T\u00fcrkiye, Ukrayna ile birlikte k\u0131tada en a\u011f\u0131r bas\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ihlallerinin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 iki \u00fclkeden biri.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;de ba\u011f\u0131ms\u0131z medyaya y\u00f6nelik bask\u0131lar\u0131n, 6 \u015eubat&#8217;ta ger\u00e7ekle\u015fen y\u0131k\u0131c\u0131 depremler ve May\u0131s ay\u0131ndaki genel se\u00e7imlerin ortas\u0131nda yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131na i\u015faret eden raporda, T\u00fcrkiye&#8217;nin d\u00fcnyada gazetecileri en \u00e7ok hapse atan \u00fclkelerden biri olmaya devam etti\u011fi, raporun yay\u0131mland\u0131\u011f\u0131 tarihte 21 gazetecinin halen hapiste oldu\u011fu vurguland\u0131.<\/p>\n<p><strong>Hukuk yoluyla ihlaller<\/strong><\/p>\n<p>Rapora g\u00f6re T\u00fcrkiye&#8217;de kaydedilen bas\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ihlallerinin neredeyse yar\u0131s\u0131 (y\u00fczde 44,9) hukuk yoluyla yap\u0131ld\u0131. Gazetecileri sindirmek ve ele\u015ftirel ve ba\u011f\u0131ms\u0131z habercili\u011fi susturmak i\u00e7in keyfi tutuklamalar, su\u00e7 isnatlar\u0131 ve mahkumiyetlerin s\u00fcrekli olarak kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131na i\u015faret eden rapora g\u00f6re &#8220;ter\u00f6rizm&#8221;, &#8220;kamu g\u00f6revlilerine hakaret&#8221;, &#8220;cumhurba\u015fkan\u0131na hakaret&#8221; ve &#8220;halk\u0131 kin ve d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011fa alenen tahrik etmek&#8221; su\u00e7lamalar\u0131 gazetecilere y\u00f6nelik uydurma su\u00e7lamalarda s\u0131kl\u0131kla kullan\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Ge\u00e7en y\u0131l\u0131n sonlar\u0131nda TBMM&#8217;de kabul edilen Dezenformasyonla M\u00fccadele Yasas\u0131&#8217;na da de\u011finilen raporda, gazeteci Sinan Ayg\u00fcl&#8217;\u00fcn yasa kapsam\u0131nda ceza alan ilk gazeteci oldu\u011fu aktar\u0131ld\u0131. Depremlerin ard\u0131ndan \u00e7ok say\u0131da gazetecinin de afet b\u00f6lgelerinde haber yaparken g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131na ve devletin depremlere m\u00fcdahalesini ele\u015ftiren \u00e7ok say\u0131da gazetecinin dezenformasyon yasas\u0131 kapsam\u0131nda &#8220;yalan haber yaymak&#8221; su\u00e7lamas\u0131yla tutukland\u0131\u011f\u0131na i\u015faret edildi.<\/p>\n<p>Nisan ay\u0131nda Diyarbak\u0131r Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen ter\u00f6rle m\u00fccadele soru\u015fturmalar\u0131 kapsam\u0131nda 21 ilde d\u00fczenlenen e\u015f zamanl\u0131 \u015fafak bask\u0131nlar\u0131nda en az 10 K\u00fcrt gazeteci g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131na i\u015faret eden raporda, &#8220;Bask\u0131nlar, T\u00fcrkiye&#8217;de 14 May\u0131s&#8217;ta yap\u0131lan meclis ve cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imleri \u00f6ncesinde ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f olup, ba\u015fta K\u00fcrt gazeteciler olmak \u00fczere, kamu yarar\u0131n\u0131 ilgilendiren konularda haber yapan gazetecilere y\u00f6nelik sistematik taciz ve g\u00f6zda\u011f\u0131n\u0131n bir di\u011fer ad\u0131m\u0131n\u0131 temsil etmektedir&#8221; ifadelerine yer verildi.<\/p>\n<p><strong>Fiziksel \u015fiddet\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>Raporda, depremleri ve se\u00e7imleri takip eden gazetecilerin fiziksel \u015fiddete maruz kald\u0131\u011f\u0131 kaydedildi. Gazetecilere fiziksel \u015fiddetin \u00f6zellikle \u00f6zel \u015fah\u0131slar taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011fi, kamu g\u00f6revlileri ve g\u00fcvenlik g\u00f6revlilerinin de bir\u00e7ok sald\u0131r\u0131n\u0131n arkas\u0131nda yer ald\u0131\u011f\u0131 ifade edildi.<\/p>\n<p>\u015eubat ay\u0131nda Halk TV muhabiri Ferit Demir&#8217;in, Malatya&#8217;n\u0131n Battalgazi il\u00e7esindeki deprem b\u00f6lgesinde arama-kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 takip ederken bir ter\u00f6rle m\u00fccadele polisi taraf\u0131ndan fiziksel \u015fiddete maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatan rapor, gazeteci Rabia \u00c7etin&#8217;in de Ad\u0131yaman&#8217;da k\u00f6y korucular\u0131n\u0131n sald\u0131r\u0131s\u0131na u\u011frad\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekti. Bir ba\u015fka olayda ise Tele1 muhabiri Hazal G\u00fcven ve kameraman Umutcan Yit\u00fck&#8217;\u00fcn Hatay&#8217;daki deprem b\u00f6lgesinde haber yaparken silahl\u0131 sald\u0131r\u0131 giri\u015fimine maruz kald\u0131\u011f\u0131 aktar\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Radyo ve Televizyon \u00dcst Kurulu&#8217;nun (RT\u00dcK), \u00f6zellikle depremler ve se\u00e7imlerle ilgili ele\u015ftirel haberleri nedeniyle medya kurulu\u015flar\u0131na ayr\u0131mc\u0131 bir \u015fekilde yapt\u0131r\u0131m uygulad\u0131\u011f\u0131na i\u015faret eden rapor, para cezalar\u0131 ve TV programlar\u0131na y\u00f6nelik s\u00fcreli engellemelere dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n<p><strong>DW T\u00fcrk\u00e7e&#8217;nin lisans\u0131 yenilenmedi<\/strong><\/p>\n<p>Raporlama s\u00fcrecinde T\u00fcrkiye&#8217;de mahkemelerin y\u00fczlerce haber ve sosyal medya payla\u015f\u0131m\u0131 hakk\u0131nda eri\u015fim engelleme karar\u0131 verdi\u011fini vurgulayan MFRR, bu ihlallerin hepsinin b\u00fcy\u00fck hacmi nedeniyle MapMF&#8217;ye kaydedilemedi\u011fini belirtti.<\/p>\n<p>MFRR raporunda, Mart ay\u0131nda Sanayi ve Teknoloji Bakanl\u0131\u011f\u0131&#8217;n\u0131n RT\u00dcK&#8217;\u00fcn talebi \u00fczerine Haziran 2022&#8217;de yay\u0131n\u0131 durdurulan Alman yay\u0131n kurulu\u015fu Deutsche Welle&#8217;nin (DW) T\u00fcrk\u00e7e servisinin i\u015fletme lisans\u0131n\u0131 yenilemedi\u011fine de yer verildi.<\/p>\n<p>Raporda, &#8220;DW art\u0131k T\u00fcrkiye&#8217;de t\u00fczel ki\u015filik olarak faaliyet g\u00f6steremeyecek ve muhabirleri ile edit\u00f6rleri, istikrarl\u0131 i\u015f s\u00f6zle\u015fmelerinden ve sosyal g\u00fcvenlik yard\u0131mlar\u0131ndan mahrum bir \u015fekilde serbest \u00e7al\u0131\u015fan olarak \u00e7al\u0131\u015fmaya devam etmek zorunda kalacak&#8221; denildi.<\/p>\n<p>Rapora g\u00f6re \u015eubat ay\u0131nda meydana gelen y\u0131k\u0131c\u0131 depremlerin ard\u0131ndan, muhabirlerin afet b\u00f6lgelerinde g\u00f6rev yapmalar\u0131, \u00e7o\u011fu zaman polis taraf\u0131ndan olmak \u00fczere, \u00f6zel \u015fah\u0131slar ve kamu yetkilileri taraf\u0131ndan engellenirken, ba\u011f\u0131ms\u0131z haber kurulu\u015flar\u0131 ve gazeteciler ele\u015ftirel haberleri nedeniyle hedef g\u00f6sterildi.<\/p>\n<p><strong>Sosyal medyaya engel<\/strong><\/p>\n<p>Gazetecileri &#8220;depremler hakk\u0131nda dezenformasyon yayd\u0131klar\u0131&#8221; gerek\u00e7esiyle hedef g\u00f6sterenler aras\u0131nda Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan ve RT\u00dcK Ba\u015fkan\u0131 Ebubekir \u015eahin&#8217;in de bulundu\u011funa i\u015faret edilen raporda, depremlerden k\u0131sa bir s\u00fcre sonra eski ad\u0131yla Twitter olarak bilinen X&#8217;e eri\u015fimin h\u00fck\u00fcmet taraf\u0131ndan ge\u00e7ici olarak engellendi\u011fi bildirildi.<\/p>\n<p>&#8220;T\u00fcrkiye yetkilileri ayr\u0131ca gazetecilerin deprem b\u00f6lgelerine akreditasyonunu keyfi olarak reddetti ve daha sonra \u00e7ok say\u0131da muhabirin farkl\u0131 \u015fehirlerdeki oy verme s\u00fcre\u00e7lerini takip etmesi engellendi&#8221; denilen raporda, May\u0131s ay\u0131ndaki genel se\u00e7imler \u00f6ncesinde X&#8217;in, T\u00fcrkiye&#8217;den gelen hukuki taleplere uyarak mecran\u0131n \u00fclke i\u00e7indeki belirli i\u00e7eriklere eri\u015fimi s\u0131n\u0131rlayaca\u011f\u0131n\u0131 duyurdu\u011fu, etkilenen belirli hesaplar\u0131n ve hukuki talebin ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131n kamuoyuna a\u00e7\u0131klanmad\u0131\u011f\u0131 ifade edildi.<\/p>\n<p><strong>MFRR nedir?<\/strong><\/p>\n<p>Medya \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Acil M\u00fcdahale (MFRR) projesi, Avrupa Bas\u0131n ve Medya \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Merkezi (ECPMF), Avrupa Gazeteciler Federasyonu (EFJ) ve Uluslararas\u0131 Bas\u0131n Enstit\u00fcs\u00fc&#8217;n\u00fcn (IPI) olu\u015fturdu\u011fu bir konsorsiyum taraf\u0131ndan d\u00fczenleniyor. Proje, Avrupa Komisyonu taraf\u0131ndan finanse ediliyor.<\/p>\n<p>Medya \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Acil M\u00fcdahale (MFRR), y\u0131lda iki kez yay\u0131nland\u0131\u011f\u0131 rapor kapsam\u0131nda, Avrupa Birli\u011fi \u00fcye devletleri ve aday \u00fclkelerdeki bas\u0131n ve medya \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ihlallerini analiz ediyor. Kurulu\u015f, Ocak ay\u0131ndan Haziran 2023&#8217;e kadar Avrupa Birli\u011fi ve aday \u00fclkelerde 844 ki\u015fi veya medya kurulu\u015funun dahil oldu\u011fu 575 medya \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ihlali kaydetti. Bunlar\u0131n 307&#8217;si AB \u00fcyesi \u00fclkelerde, 268&#8217;i ise aday \u00fclkelerde meydana geldi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(The Turkish Post) &#8211; Avrupa Birli\u011fi \u00fcye devletleri ve aday \u00fclkelerde bas\u0131n ve medya \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ihlallerini izleyen, Medya \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc Acil M\u00fcdahale&#8217;nin (MFRR) 2023 y\u0131l\u0131n\u0131n ilk alt\u0131 ay\u0131n\u0131 de\u011ferlendiren Medya ve Bas\u0131n \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc \u0130hlalleri \u0130zleme Raporu yay\u0131nland\u0131. Rapora g\u00f6re &#8220;Bas\u0131n ve Medya \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc \u0130hlallerini \u0130zleme ve Raporlama Veribankas\u0131 (Mapping Media Freedom-MapMF), T\u00fcrkiye&#8217;de Ocak-Haziran 2023 tarihleri aras\u0131nda [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":35242,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":{"source_name":"T24","source_url":"https:\/\/www.t24.com.tr\/haber\/rapor-en-agir-basin-ozgurlugu-ihlalleri-turkiye-de,1135973","via_name":"","via_url":"","override_template":"0","override":[{"template":"1","single_blog_custom":"","parallax":"1","fullscreen":"1","layout":"right-sidebar","sidebar":"default-sidebar","second_sidebar":"default-sidebar","sticky_sidebar":"1","share_position":"topbottom","share_float_style":"share-monocrhome","show_share_counter":"0","show_view_counter":"0","show_featured":"1","show_post_meta":"1","show_post_author":"0","show_post_author_image":"1","show_post_date":"1","post_date_format":"default","post_date_format_custom":"Y\/m\/d","show_post_category":"0","show_post_reading_time":"1","post_reading_time_wpm":"300","show_zoom_button":"1","zoom_button_out_step":"4","zoom_button_in_step":"4","show_post_tag":"1","show_prev_next_post":"0","show_popup_post":"1","number_popup_post":"2","show_author_box":"1","show_post_related":"1","show_inline_post_related":"0"}],"override_image_size":"0","image_override":[{"single_post_thumbnail_size":"crop-715","single_post_gallery_size":"crop-500"}],"trending_post":"0","trending_post_position":"meta","trending_post_label":"Trending","sponsored_post":"0","sponsored_post_label":"Sponsored by","sponsored_post_name":"","sponsored_post_url":"","sponsored_post_logo_enable":"0","sponsored_post_logo":"","sponsored_post_desc":"","disable_ad":"0"},"jnews_primary_category":{"id":"4","hide":""},"jnews_override_bookmark_settings":{"override_bookmark_button":"0","override_show_bookmark_button":"0"},"jnews_social_meta":{"fb_title":"","fb_description":"","fb_image":"","twitter_title":"","twitter_description":"","twitter_image":""},"jnews_override_counter":{"override_view_counter":"0","view_counter_number":"0","override_share_counter":"0","share_counter_number":"0","override_like_counter":"0","like_counter_number":"0","override_dislike_counter":"0","dislike_counter_number":"0"},"footnotes":""},"categories":[4,1],"tags":[2797,8978,8979,1422,14],"class_list":["post-39047","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem","category-son-haberler","tag-basin","tag-medya-ozgurlugu-acil-mudahale-mfrr-projesi","tag-ozgurlugu","tag-slider-manset","tag-turkiye"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39047","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39047"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39047\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/media\/35242"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39047"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=39047"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=39047"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}