{"id":21294,"date":"2023-08-17T14:43:18","date_gmt":"2023-08-17T11:43:18","guid":{"rendered":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/?p=21294"},"modified":"2023-08-17T15:37:49","modified_gmt":"2023-08-17T12:37:49","slug":"17-agustos-depreminin-uzerinden-24-yil-gecti-uzmanlar-depremin-sakasi-yok","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/17-agustos-depreminin-uzerinden-24-yil-gecti-uzmanlar-depremin-sakasi-yok\/","title":{"rendered":"17 A\u011fustos depreminin \u00fczerinden 24 y\u0131l ge\u00e7ti… Uzmanlar: Depremin \u015fakas\u0131 yok"},"content":{"rendered":"

(The Turkish Post) –<\/strong> Bundan tam 24 y\u0131l \u00f6nce bug\u00fcn 17 A\u011fustos 1999\u2019da T\u00fcrkiye en karanl\u0131k g\u00fcnlerinden birini ya\u015fad\u0131. 7.4 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde, merkez \u00fcss\u00fc Kocaeli\u2019nin G\u00f6lc\u00fck il\u00e7esi olan 45 saniyelik sars\u0131nt\u0131 Ankara\u2019dan \u0130zmir\u2019e kadar geni\u015f bir alanda hissedildi. Bir deprem \u00fclkesi olan T\u00fcrkiye, depreme haz\u0131rl\u0131ks\u0131z olman\u0131n bedelini en a\u011f\u0131r \u015fekilde \u00f6dedi.<\/p>\n

G\u00f6lc\u00fck depremi sonras\u0131 at\u0131lan do\u011fru ad\u0131mlar ise ne yaz\u0131k ki k\u0131sa s\u00fcreli oldu. Ders ve \u00f6nlem al\u0131nmamas\u0131n\u0131n faturas\u0131 6 \u015eubat\u2019ta 11 ilimize \u00e7\u0131kt\u0131. Kahramanmara\u015f merkezli 7.8 ve 7.5 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcndeki depremler ve sonras\u0131nda ya\u015fanan s\u00fcre\u00e7, unutulan deprem ger\u00e7e\u011fini ac\u0131 bir \u015fekilde hat\u0131rlatt\u0131. Uzmanlar\u0131n \u201cDeprem \u00f6ld\u00fcrmez bina \u00f6ld\u00fcr\u00fcr\u201d uyar\u0131s\u0131 bir kez daha g\u00fcndeme gelirken g\u00f6zler beklenen B\u00fcy\u00fck Marmara depremine \u00e7evrildi. Peki 17 A\u011fustos\u2019ta ve sonras\u0131nda neler ya\u015fand\u0131, 6 \u015eubat\u2019a nas\u0131l gelindi? Neler eksik, neler yanl\u0131\u015f yap\u0131ld\u0131? Hangi \u00f6nlemler al\u0131nmal\u0131? Deprem alan\u0131nda uzman isimler Cumhuriyet\u2019e anlatt\u0131.<\/p>\n

\u2018BU \u0130\u015e\u0130N \u015eAKASI YOK\u2019<\/strong><\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019de deprem g\u00fcndemiyle \u00f6zde\u015fle\u015fen ki\u015filerin ba\u015f\u0131nda Bilim Akademisi kurucu \u00fcyesi ve yerbilimci Prof. Dr. Naci G\u00f6r\u00fcr geliyor. G\u00f6lc\u00fck depremi sonras\u0131 D\u00fczce\u2019ye ili\u015fkin uyar\u0131lar\u0131nda hakl\u0131 \u00e7\u0131kan G\u00f6r\u00fcr, Elaz\u0131\u011f ve Kahramanmara\u015f merkezli depremler \u00f6ncesinde de uyar\u0131larda bulunmu\u015ftu.<\/p>\n

17 A\u011fustos depremi s\u0131ras\u0131nda \u0130stanbul Teknik \u00dcniversitesi Maden Fak\u00fcltesi Dekan\u0131 oldu\u011funu belirten G\u00f6r\u00fcr, yer bilimleri camias\u0131 olarak alarm vererek \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 h\u0131zland\u0131rd\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n

1912 y\u0131l\u0131ndaki \u015eark\u00f6y depremi sonras\u0131 1999\u2019daki G\u00f6lc\u00fck depreminin Marmara\u2019n\u0131n ortas\u0131nda bir sismik bo\u015fluk yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen G\u00f6r\u00fcr, \u201cBu olu\u015fan bo\u015flukta deprem bir ihtimal de\u011fil, zorunluluktur\u201d ifadelerini kulland\u0131. Bu kapsamda hem Marmara\u2019da hem de D\u00fczce\u2019de deprem uyar\u0131s\u0131 yapt\u0131klar\u0131n\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00e7izen G\u00f6r\u00fcr, D\u00fczce\u2019de G\u00f6lc\u00fck\u2019ten 3 ay sonra bu depremin ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131, B\u00fcy\u00fck Marmara depremi i\u00e7in ise s\u00fcrenin azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<\/p>\n

D\u00f6nemin Ecevit H\u00fck\u00fcmeti\u2019nin deprem sonras\u0131 do\u011fru ad\u0131mlar att\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen G\u00f6r\u00fcr, \u201cDeprem sonras\u0131 Kanun H\u00fckm\u00fcnde Kararname ile Ulusal Deprem Konseyi kuruldu. Alan\u0131nda uzman ki\u015filerden olu\u015fan bu ekip, 3-5 y\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Hem fark\u0131ndal\u0131k olu\u015fturdu hem de \u00e7e\u015fitli \u00f6nerilerde bulundu. Ancak bu konsey, i\u015flevini yitirdi\u011fi i\u00e7in tasfiye edilen birimler kapsam\u0131nda 6 Ocak 2007 tarihli Resmi Gazete\u2019de yay\u0131nlanan genelge ile bize haber bile verilmeden la\u011fvedildi.<\/p>\n

Deprem sonras\u0131 insanlar, kime g\u00fcvenirse onu dinliyor.\u00a0 Toplumun konuya ili\u015fkin izledi\u011fi, bilgilendirildi\u011fi ve uyar\u0131lar\u0131na g\u00f6re hareket etti\u011fi bir kurum yok E\u011fer o konsey hayatta olsayd\u0131 bu kaos olu\u015fmaz, depremlere daha bilin\u00e7li haz\u0131rlan\u0131l\u0131rd\u0131\u201d dedi.<\/p>\n

G\u00f6lc\u00fck depremi sonras\u0131 konunun ciddiye al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00f6nemli ad\u0131mlar at\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu kapsamda g\u00fc\u00e7lendirme, arama kurtarma gibi alanlarda \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten G\u00f6r\u00fcr, \u201cE\u011fer 99 sonras\u0131nda ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 gibi devam edilseydi, \u0130stanbul\u2019u \u00e7oktan kurtarm\u0131\u015f olurduk\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n

G\u00f6r\u00fcr, bundan sonras\u0131 i\u00e7in ne yapmal\u0131 sorusuna ise \u015fu yan\u0131t\u0131 verdi:<\/p>\n

“Milletin umursamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 h\u00fck\u00fcmet de ciddiye almaz, umursamaz. \u00d6nce yurtta\u015flar\u0131n bu konuda duyarl\u0131 olup depremi kendi g\u00fcndeminde tutmal\u0131. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn, halk deprem konusunda siyasileri uyard\u0131 m\u0131, se\u00e7im d\u00f6neminde bu konuda pankartlar a\u00e7t\u0131 m\u0131, yap\u0131lan anketlerde depremle ilgili kayg\u0131s\u0131n\u0131 dile getirdi mi? Maalesef hay\u0131r. \u00d6te yandan ya\u015fananlar\u0131 \u201cHer \u015feyi yapt\u0131k ama deprem b\u00fcy\u00fckt\u00fc ile a\u00e7\u0131klamaya kalkarsan\u0131z bu inand\u0131r\u0131c\u0131 olmaz. Japonya ve \u015eili\u2019de s\u00fcrekli b\u00fcy\u00fck depremler oluyor, tesad\u00fcfen 3-5 ki\u015fi \u00f6l\u00fcyor.<\/p>\n

6 \u015eubat\u2019ta ya\u015fananlar bize g\u00f6steriyor ki; uzmanlar\u0131n uyar\u0131s\u0131n\u0131 kimse duymam\u0131\u015f, duyan umursamam\u0131\u015f, yap\u0131lanlar da yanl\u0131\u015f ya da eksik yap\u0131lm\u0131\u015f. Fay hatt\u0131, k\u00f6t\u00fc zemin ve k\u00f6t\u00fc yap\u0131 olunca sonu\u00e7lar k\u00f6t\u00fc oluyor, bunun olmamas\u0131 i\u00e7in de sa\u011flam zemin, iyi m\u00fchendislik ve iyi yap\u0131n\u0131n bir araya gelmesi gerekiyor.”<\/p>\n

\u201cEKONOM\u0130K VE S\u0130YAS\u0130 BA\u011eIMSIZLIK Y\u0130T\u0130R\u0130L\u0130R\u201d<\/strong><\/p>\n

G\u00f6r\u00fcr \u00f6nerilerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc:<\/p>\n

Kentsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, m\u00fcteahhitlik projesi olarak alg\u0131land\u0131, zay\u0131f yerleri g\u00fc\u00e7lendirmek yerine rantsal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmle l\u00fcks yerlere \u00f6ncelik verildi. \u0130stanbul\u2019da n\u00fcfus yo\u011funlu\u011funu art\u0131racak hi\u00e7bir \u00e7\u00f6z\u00fcme kat\u0131lm\u0131yorum. N\u00fcfusa fazlas\u0131yla doymu\u015f bir \u015fehirde yeni konutlar demek, yeni y\u0131k\u0131m ve \u00f6l\u00fcmler demek. Bu y\u00fczden \u00f6ncelikle \u0130stanbul\u2019da imar ve iskan, \u00f6zel durumlar d\u0131\u015f\u0131nda yasaklanmal\u0131. Yaln\u0131zca deprem riski a\u00e7\u0131s\u0131ndan de\u011fil, iklim krizi a\u00e7\u0131s\u0131ndan da bu \u00f6nlem al\u0131nmak zorunda.<\/p>\n

Bu i\u015fin \u015fakas\u0131 yok, deprem en b\u00fcy\u00fck ekonomik felaket. T\u00fcrkiye\u2019yi \u0130stanbul\u2019un besledi\u011fi yerde B\u00fcy\u00fck Marmara Depremi ile T\u00fcrkiye diz\u00fcst\u00fc \u00e7\u00f6ker. Ekonomik ve hatta siyasi ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaybeder. Yap\u0131lmas\u0131 gerekenleri 6 ba\u015fl\u0131kta topluyorum ben:<\/p>\n

1- Yerle\u015fim alanlar\u0131 tamamen o b\u00f6lgeye \u00f6zel mikro bilgilendirme verileri \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda yap\u0131lanacak. Cumhurba\u015fkan\u0131na, belediye ba\u015fkan\u0131na ya da valiye g\u00f6re \u015fekillenmeyecek. Uygun olmayan yere \u00e7ivi bile \u00e7ak\u0131lamayacak. Deprem b\u00f6lgelerinde y\u00f6netim \u00f6zel bilgi ve birikim ister. \u00d6zel e\u011fitim almadan vali, kaymakam, belediye ba\u015fkan\u0131 olunamayacak. Deprem azg\u0131nl\u0131ktan oldu diyenle nas\u0131l depreme haz\u0131rlan\u0131lacak?<\/p>\n

2- Halk bilin\u00e7li olacak. E\u011fer halk denetleyici olmazsa imar bar\u0131\u015f\u0131 da yap\u0131l\u0131r, bunu yapanlar da omuzlara al\u0131n\u0131r.<\/p>\n

3- Altyap\u0131. Yol, viyad\u00fck, kanalizasyon, i\u00e7me suyu \u015febekesi gibi unsurlarda eksiklikler tespit edilip g\u00fc\u00e7lendirilecek. \u00d6rne\u011fin ben yaln\u0131zca bir asistanla t\u00fcm \u0130stanbul\u2019un i\u00e7me suyu \u015febekesini inceledim. G\u00fc\u00e7lendirilmesi gereken yerleri tespit ettik. E\u011fer para bulunursa \u0130SK\u0130 bu i\u015flemi yapacak.<\/p>\n

4- Yap\u0131 stoku. Yeni konutlar yeni n\u00fcfus demek. Se\u00e7ilen rezerv b\u00f6lgelere yeni konutlar yerine ge\u00e7ici prefabrik konutlar yap\u0131lmal\u0131. Bu konutlar y\u0131k\u0131lacak binalarda ya\u015fayanlar i\u00e7in ge\u00e7ici olarak tahsis edilmeli. Bu insanlardan da o evrede kira al\u0131nmamal\u0131. Sonra da o insanlar\u0131 yeniden evlerine yerle\u015ftirmeli. Aksi halde sen bu insanlara \u201cEvinden bir an \u00f6nce \u00e7\u0131k, al sana 3 bin lira da kira pay\u0131\u201d dersen, o insanlar da \u201c\u00d6yle \u00f6lece\u011fime kendi evimde \u00f6leyim\u201d der.<\/p>\n

5- Ekosistem ve \u00e7evre. 6 \u015eubat depremleri sonras\u0131 ortaya \u00e7\u0131kan yakla\u015f\u0131k y\u00fcz milyon ton g\u00f6\u00e7\u00fck malzemesi i\u00e7inde her t\u00fcrl\u00fc zehirli madde var. Bu maddeler ya\u011fmurla suya, topra\u011fa, havaya ve g\u0131da d\u00f6ng\u00fcs\u00fc ile sofram\u0131za geliyor. Moloz d\u00f6kme i\u015flemleri uluslararas\u0131 y\u00f6ntemlere uygun bi\u00e7imde yap\u0131lmal\u0131. Rastgele bir yerlere d\u00f6k\u00fclmemeli. Aksi halde bug\u00fcn depremde 50 bin ki\u015fi \u00f6ld\u00fcyse 30 y\u0131l sonra 150 bin ki\u015fi \u00f6l\u00fcr.<\/p>\n

6-Ekonomi. Depremde y\u0131k\u0131m ya\u015fayan b\u00f6lgenin esnaf\u0131 \u2018Anadolu Kaplan\u0131\u2019 olarak nitelendirilirdi. Her \u015feylerini kaybettiler. Dolayl\u0131 olarak bunun bedelini t\u00fcm T\u00fcrkiye \u00f6d\u00fcyor. Bir de beklenen deprem sonras\u0131 Marmara\u2019y\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. T\u00fcm T\u00fcrkiye kitlenir. Anadolu\u2019yu \u0130stanbul\u2019un besledi\u011fi yerde vakit kaybetmeden ekonomiyi te\u015fvikle Anadolu\u2019ya g\u00f6ndermek, oraya yaymak gerekiyor.<\/p>\n

\u2018TSK\u2019S\u0130Z AFAD YETERS\u0130Z\u2019<\/strong><\/p>\n

17 A\u011fustos depreminin merkezi G\u00f6lc\u00fck\u2019te bulunan Donanma Komutanl\u0131\u011f\u0131 da depremde b\u00fcy\u00fck hasar g\u00f6rd\u00fc. E\u011fer o g\u00fcn T\u00fcrkiye depreme uyanmasayd\u0131, ayn\u0131 g\u00fcn saat 16.00\u2019da devir teslim t\u00f6reni yap\u0131lacak ve\u00a0 T\u00fcmamiral Mustafa \u00d6zbey Donanma Komutan\u0131 Kurmay Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6revini devralacakt\u0131. Ancak deprem nedeniyle g\u00f6revini y\u0131k\u0131mdan hemen sonra devralan \u00d6zbey, kriz y\u00f6netiminin koordinasyonunda en aktif g\u00f6rev alan ki\u015filerden oldu. Depremin ilk an\u0131ndan itibaren ya\u015fananlar\u0131 \u00d6zbey \u015fu s\u00f6zlerle anlatt\u0131:<\/p>\n

“Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z lojman\u0131n fay hatt\u0131na 40 metre uzakl\u0131kta oldu\u011funu depremden sonra anlad\u0131k. Yery\u00fcz\u00fcn\u00fcn adeta y\u0131rt\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissettik. G\u00f6revi devralaca\u011f\u0131m Alper Tezeren Amiral ile ayak\u00fcst\u00fc devir teslim yapt\u0131k. Y\u00fcr\u00fcyerek Donanma Komutanl\u0131\u011f\u0131na giderken \u00e7e\u015fitli binalar\u0131n y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fcm. Donanma Komutanl\u0131\u011f\u0131 karargah binas\u0131 da y\u0131k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Ailelerini g\u00fcvenli bir a\u00e7\u0131k alana \u00e7\u0131karan personel g\u00f6rev yerlerine gelmeye ba\u015flad\u0131. \u00dcs i\u00e7inde hasar tespiti i\u00e7in gelenleri ke\u015fif ama\u00e7l\u0131 \u00fcs i\u00e7inde inceleme i\u00e7in g\u00f6nderdim. Elektrik ve ileti\u015fim kesikti. Donanma Komutan\u0131 Oramiral B\u00fclent Alpkaya’ya da gemilerin muhabere imkanlar\u0131yla Deniz Kuvvetleri Komutanl\u0131\u011f\u0131 ile ileti\u015fime ge\u00e7ti ve deprem ile ilgili ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bilgi verdi.<\/p>\n

Saat 05.30 gibi 1. Ordu Komutan\u0131 Org. \u00c7evik Bir helikopter ile G\u00f6lc\u00fck\u2019e geldi\u011finde, g\u00f6revlendirilen t\u00fcm birliklerin G\u00f6lc\u00fck’e intikale ge\u00e7ti\u011fini kendisinden \u00f6\u011frendik. EMASYA protokol\u00fc sayesinde ve DAFYAR birlikleri haz\u0131r oldu\u011fu i\u00e7in Kara Kuvvetleri hemen harekete ge\u00e7me emrini birliklere vermi\u015f. Depremde ba\u015flayan T\u00dcPRA\u015e\u2019taki yang\u0131n riskine kar\u015f\u0131n gemi komutanlar\u0131 gemileri G\u00f6lc\u00fck \u00dcss\u00fc’nden yang\u0131n bat\u0131s\u0131nda g\u00fcvenli alana \u00e7\u0131kard\u0131.<\/p>\n

Elektrikler kesik oldu\u011fundan g\u00fcnd\u00fcz olmadan m\u00fcdahale etmek \u00e7ok zordu, g\u00fcn\u00fcn ilk \u0131\u015f\u0131klar\u0131 ile beraber donanma personeli ve daha sonra b\u00f6lgeye gelen birlikler sistemi kurarak d\u00fczenli bir bi\u00e7imde \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc EMASYA kapsam\u0131nda TSK, Do\u011fal Afetlerde Yard\u0131mla\u015fma (DAFYAR) olu\u015fturmu\u015ftu. Bu nedenle planlama(Nerede ne olur, hangi birlik sevk edilir), e\u011fitim(afet durumunda yap\u0131lacaklar i\u00e7in personeli ele\u015ftirme) ve icra(en k\u0131sa zamanda b\u00f6lgeye sevk) a\u00e7\u0131s\u0131ndan haz\u0131rd\u0131.”<\/p>\n

B\u0130RL\u0130KLER 20 DAK\u0130KA SONRA HAZIRDI<\/strong><\/p>\n

\u00d6zbey \u015f\u00f6yle devam etti: Saat 03.02\u2019deki depremin ard\u0131ndan Kocaeli’de 15. Kolordu Komutanl\u0131\u011f\u0131 saat 03.20’de, Sakarya b\u00f6lgesinden 1. Tugay Komutanl\u0131\u011f\u0131 saat 03.20’de ve \u0130stanbul’da 3. Kolordu Komutanl\u0131\u011f\u0131 saat 03.30’da harekete ge\u00e7ti. Sabah 05.00’te \u201cTabii Afet Koordinasyon ve De\u011ferlendirme Merkezi\u201d kuruldu. Bu kapsamda yaln\u0131zca Kara Kuvvetleri b\u00fcnyesinde 15 general, 1392 subay, 1896 astsubay ve 33 bin 199 erba\u015f ve er g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131 bilgisini kendilerinden \u00f6\u011frendik.<\/p>\n

Yaral\u0131lar b\u00f6lgeden \u00e7\u0131kar\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. O g\u00fcn 270 saat u\u00e7u\u015f yap\u0131ld\u0131. \u0130ki bin yaral\u0131 tahliye edildi. B\u00f6lgedeki g\u00f6revli birliklere destek olarak bir tugay, iki sahra hizmet b\u00f6l\u00fc\u011f\u00fc, iki seyyar cerrahi hastane deprem b\u00f6lgesine g\u00f6nderildi.<\/p>\n

Askeri helikopterler, 41 doktor, 24 hem\u015fire ve 7 sa\u011fl\u0131k astsubay\u0131n\u0131 o g\u00fcn b\u00f6lgeye ta\u015f\u0131d\u0131. 480 b\u00fcy\u00fck \u00e7ad\u0131r, 4 seyyar f\u0131r\u0131n, 4 seyyar mutfak, 22 su tankeri, 7 jenerat\u00f6r, 2 bin 900 battaniye, 40 bin ekmek, k\u00f6pek timi, kan, plazma ve serum deprem b\u00f6lgesine o g\u00fcn g\u00f6nderildi. \u0130stanbul b\u00f6lgesindeki h\u00fccumbot ve sahil g\u00fcvenlik botlar\u0131 da G\u00f6lc\u00fck b\u00f6lgesinden \u0130stanbul’a yaral\u0131lar\u0131 ta\u015f\u0131ma g\u00f6revine kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n

\u2018DEPREM BEKA SORUNU\u2019<\/strong><\/p>\n

“Donanma Ana \u00dcss\u00fc olan G\u00f6lc\u00fck’ten baz\u0131 birliklerin ge\u00e7ici konu\u015f yerleri yeniden planlan\u0131p gere\u011fi yap\u0131ld\u0131” diyen \u00d6zbey \u015fu ifadeleri kulland\u0131: “TSK deprem sonras\u0131nda da ya\u015fananlardan ders alarak binalar\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirdi, buna s\u00fcrekli b\u00fct\u00e7e ay\u0131rd\u0131. Baz\u0131 birliklerin yerini de\u011fi\u015ftirdi. Ancak di\u011fer kurumlar\u0131n ayn\u0131 duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00f6stermedi\u011fini 6 \u015eubat depremlerinde \u00fcz\u00fclerek g\u00f6rd\u00fck.<\/p>\n

Depremlere m\u00fcdahalede AFAD’\u0131n TSK deste\u011fi olmadan yetersiz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 6 \u015eubat depremlerinde T\u00fcrkiye olarak g\u00f6zlemledik. TSK her nedense hem sahaya ge\u00e7 hem az \u00e7\u0131kt\u0131lar hem de etkileri s\u0131n\u0131rl\u0131 kald\u0131. Bunda, TSK\u2019nin afet m\u00fcdahale g\u00f6revlerinin AFAD’a devredilmi\u015f olmas\u0131, dolay\u0131s\u0131 ile bu konuda e\u011fitim ve malzeme haz\u0131rl\u0131k durumunun de\u011fi\u015fti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n

Depreme dayan\u0131kl\u0131 \u00fclke yaratmak demek deprem sonras\u0131n\u0131 da planlamay\u0131 gerektirir. D\u00fc\u015fman sald\u0131r\u0131s\u0131 ile e\u015f de\u011fer \u00f6l\u00e7ekteki afet durumlar\u0131nda TSK\u2019nin karar verme mekanizmas\u0131nda olmas\u0131 gerekir. \u00c7\u00fcnk\u00fc i\u015fi budur. Sivilleri d\u0131\u015flamadan ama askeri merkeze koyan mekanizmaya d\u00f6n\u00fclmesi gerekir. Sadece arama kurtarma i\u00e7in de\u011fil, b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 lojistik destek sa\u011flama konusunda da TSK en deneyimli kurumdur.”<\/p>\n

\u201cAFET G\u00d6REV YER\u0130 EMR\u0130\u201d<\/strong><\/p>\n

\u00d6zbey at\u0131lmas\u0131 gereken ad\u0131mlar\u0131 \u015fu s\u00f6zlerle \u00f6zetledi: \u00d6nceden erlere afete m\u00fcdahale e\u011fitimi veriliyordu. Yeniden bu e\u011fitim verilmeli. Bu e\u011fitim sonras\u0131 terhis olan askerler de kriz anlar\u0131nda AFAD b\u00fcnyesine dahil edilmeli. Seferberlik g\u00f6rev emri gibi \u201cafet g\u00f6rev yeri\u201d olmal\u0131. G\u00f6lc\u00fck depremde Atat\u00fcrk Havaliman\u0131 \u00e7ok kritik bir rol \u00fcstlendi. Yurtd\u0131\u015f\u0131ndan gelen her t\u00fcrl\u00fc yard\u0131m orada toplan\u0131p deprem b\u00f6lgesine sevk edildi. Bug\u00fcn bu havaliman\u0131 y\u0131k\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor. Adeta kendi lojistik merkezimizi kendi elimizle imha ediyoruz. B\u00fcy\u00fck Marmara Depremi\u2019nde Atat\u00fcrk Havaliman\u0131 ve Sabiha G\u00f6k\u00e7en Havaliman\u0131 afet merkezine yak\u0131nl\u0131klar\u0131 ile afet lojisti\u011fi de merkezi \u00fcs olarak yeniden d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmelidir.<\/p>\n

6 \u015eubat depremlerinde sonra, beklenen B\u00fcy\u00fck Marmara Depremi’nin bu haz\u0131rl\u0131k durumu ile ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 taktirde, T\u00fcrkiye i\u00e7in alt\u0131ndan kalk\u0131lamayacak korkun\u00e7 bir beka sorunu yarataca\u011f\u0131 nihayet anla\u015f\u0131lm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. G\u00f6lc\u00fck depreminden hemen sonra s\u0131ran\u0131n Marmara depreminde olaca\u011f\u0131 belli olmu\u015fken al\u0131nan tedbirlerin, \u00f6nceliklerin ve kaynak yetersizli\u011finin ve \u00e7ok de\u011ferli zaman\u0131n kaybetmi\u015f olmas\u0131n\u0131n olas\u0131 deprem maliyetini kestirmek \u00e7ok zor.<\/p>\n

\u015eimdi, \u0130stanbul’un 5 y\u0131lda depreme haz\u0131r h\u00e2le getirilece\u011fi s\u00f6ylenmeye ba\u015fland\u0131. Bu dev beka sorununa, yine bina yenileme ile bak\u0131lmas\u0131 b\u00fcy\u00fck hata olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc B\u00fcy\u00fck Marmara Depremine haz\u0131rl\u0131k, t\u00fcm ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 ile ve \u00e2deta seferberlik haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 gibi ele al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Ge\u00e7mi\u015f deprem ve afetlerde \u0130stanbul yard\u0131m ve deste\u011fin \u00e7\u0131k\u0131\u015f merkezi olmu\u015fken, B\u00fcy\u00fck Marmara Depreminde gelecek yard\u0131mlar\u0131n kabul merkezi olacakt\u0131r.<\/p>\n

MGK’N\u0130N SAB\u0130T G\u00dcNDEM MADDES\u0130 OLMALI<\/strong><\/p>\n

16 milyon insan\u0131n g\u00fcnl\u00fck gereksinimi, baz\u0131 tesislerin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 ve ya\u015fam\u0131n ak\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in gereksinim duyulacak lojistik, baz\u0131 yollar\u0131n y\u0131k\u0131m\/hasar girmesinin alternatif g\u00fczergah planlamas\u0131 dahil \u00e7ok ayr\u0131nt\u0131l\u0131 senaryolar, \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 gereken binlerce konunun sadece biridir. G\u00f6lc\u00fck gibi k\u00fc\u00e7\u00fck bir yerde bile 2 ay girilemeyen sokaklar oldu\u011funu unutmamak uygun olacakt\u0131r.<\/p>\n

T\u00fcrkiye’nin bekas\u0131n\u0131 bu denli k\u00f6kten etkileyecek B\u00fcy\u00fck Marmara Depremi’ne haz\u0131rl\u0131k Milli G\u00fcvenlik Kurulunun sabit g\u00fcndem maddesi olarak i\u015flenmesi ve geli\u015fmelerin ulusal g\u00fcvenli\u011fe olumsuz etkisinin giderilmesi bu kurul taraf\u0131ndan izlenmelidir. TSK\u2019nin B\u00fcy\u00fck Marmara Depremi\u2019ne haz\u0131rl\u0131k ve m\u00fcdahale konusunda yeniden g\u00f6revlendirilmesi y\u00f6n\u00fcnde olacakt\u0131r. T\u00fcrkiye’nin bu en b\u00fcy\u00fck risk senaryosunda TSK’nin edilgen bir konumda tutulmas\u0131 ger\u00e7ek bir kaynak israf\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n

\u20186 \u015eUBAT\u2019TA MUHATAP BULUNAMADI\u2019<\/strong><\/p>\n

1996 y\u0131l\u0131nda Nasuh Mahruki \u00f6nderli\u011finde kurulan Arama Kurtarma Derne\u011fi AKUT, G\u00f6lc\u00fck depremindeki aktif pozisyonu ile bir anda halk\u0131n sevgilisi oldu. Dernek afetlerde etkin rol oynamas\u0131yla birlikte toplum nezdinde arama kurtarma fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131 da yaratt\u0131. Ancak Nasuh Mahruki\u2019nin Cumhuriyet kazan\u0131mlar\u0131 konusundaki tavr\u0131, siyasi iktidar\u0131n Mahruki \u00fczerinden AKUT\u2019u hedef almas\u0131na yol a\u00e7t\u0131. Mahruki\u2019nin istifaya giden s\u00fcreci sonras\u0131nda AKUT da do\u011fal yap\u0131s\u0131ndan uzakla\u015farak siyasi iktidar\u0131n istedi\u011fi bi\u00e7imde bir yap\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Halen AKUT Vakf\u0131 ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na devam eden Nasuh Mahruki, 17 A\u011fustos\u2019tan 6 \u015eubat\u2019a yap\u0131lanlar\u0131, yap\u0131lmayanlar\u0131 ve yap\u0131lmas\u0131 gerekenleri Cumhuriyet\u2019e anlatt\u0131:<\/p>\n

\u201cBiz bu yola, da\u011fc\u0131lar\u0131n ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirmesi sonras\u0131 do\u011fa ile s\u0131n\u0131rl\u0131 faaliyetlerde bulunacak gen\u00e7 bir ekip olarak \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131k. Ancak Yerbilimci Prof. Dr. Ahmet Mete I\u015f\u0131kara\u2019n\u0131n sunumuyla T\u00fcrkiye\u2019nin bir afet b\u00f6lgesi oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fiyle y\u00fczle\u015ftik. \u0130lk olarak 1998 Ceyhan depreminde sahaya \u00e7\u0131kt\u0131k. 17 A\u011fustos depremi s\u0131ras\u0131nda yurtd\u0131\u015f\u0131nda M\u0131s\u0131r\u2019a yak\u0131n bir yerde deniz yolculu\u011fundayd\u0131m. Deprem haberini al\u0131r almaz \u00f6nce Kahire\u2019ye sonra da ilk u\u00e7akla \u0130stanbul\u2019a geldim. E\u015fyalar benim evimdeydi. Ben gelmeden \u00f6nce ekip arkada\u015flar\u0131m e\u015fyalar\u0131 alarak \u00f6nce Avc\u0131lar\u2019a ge\u00e7tiler. O d\u00f6nem 110-120 ki\u015fiydik, devletin arama kurtarma ekibi de toplam 110-120 ki\u015fiydi. Yani o d\u00f6nem T\u00fcrkiye\u2019nin toplam arama kurtarma ekibi yakla\u015f\u0131k 250 ki\u015fiden olu\u015fuyordu. \u0130leti\u015fim kesildi\u011finden ekipman bulunan arabam\u0131 telefon istasyonu haline getirdik ve t\u00fcm ihbarlar\u0131 kay\u0131t alt\u0131na ald\u0131k.<\/p>\n

“KIZILAY B\u00d6LGEYE GE\u00c7 GELD\u0130”<\/strong><\/p>\n

Deprem b\u00f6lgesine yard\u0131ma ak\u0131n ak\u0131n insanlar da geliyordu. \u0130nsanlar\u0131 otob\u00fcsten iner inmez y\u00f6nlendirmeye ba\u015flad\u0131k. Bizim ekibin uzmanlar\u0131 k\u0131rm\u0131z\u0131 ti\u015f\u00f6rtl\u00fcyd\u00fc. Her k\u0131rm\u0131z\u0131 ti\u015f\u00f6rtl\u00fcy\u00fc bir ekibin ba\u015f\u0131na koyuyorduk. Teyitli ihbar adreslerine y\u00f6nlendiriyorduk. 43\u2019\u00fc G\u00f6lc\u00fck\u2019te olmak \u00fczere 220 ki\u015fiyi enkazdan kurtard\u0131k. K\u0131z\u0131lay\u2019\u0131n b\u00f6lgeye ge\u00e7 gelmesi tepki \u00e7ekince insanlar iyice bize y\u00f6neldi.<\/p>\n

TSK afet koordinasyonu y\u00f6netti\u011fi i\u00e7in askerler ilk andan itibaren sahadayd\u0131. O y\u00fczden 6 \u015eubat\u2019taki gibi emniyet ve yard\u0131m sorunu ya\u015fanmad\u0131. Trafik sorunu vard\u0131 o da g\u00f6n\u00fcll\u00fcler yard\u0131m\u0131yla \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc. Gen\u00e7 \u00e7ocuklar hi\u00e7bir yerden direktif almadan yolun bir \u015feridini yaln\u0131zca yard\u0131m ara\u00e7lar\u0131n\u0131n ge\u00e7mesi i\u00e7in kapatt\u0131lar. \u0130lk anda lojisti\u011fi sa\u011flasak da sonras\u0131nda bize ula\u015fanlar\u0131 G\u00f6lc\u00fck\u2019te Donanma\u2019ya teslim ettik.<\/p>\n

Atat\u00fcrk Havaliman\u0131\u2019ndan gelenlerin b\u00f6lgeye sevk edilmesine yard\u0131mc\u0131 olduk. 17 A\u011fustos\u2019taki \u00e7al\u0131\u015fma, bir\u00e7ok gruba ilham oldu, arama kurtarma ekipleri kuruldu. Biz bir yerden sonra \u00fcye alamaz duruma geldik. Sonra bizler de \u00fclkedeki siyasi d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmden pay\u0131m\u0131z\u0131 ald\u0131k.<\/p>\n

\u2018SINIFTA KALINDI\u2019<\/strong><\/p>\n

Afetle m\u00fccadeledeki planlama de\u011fi\u015fikli\u011fi ile de Cumhuriyet tarihinin en b\u00fcy\u00fck felaketinde s\u0131n\u0131fta kal\u0131nd\u0131. 1959\u2019dan beri TSK\u2019de olan afet sorumlulu\u011fu TSK\u2019den al\u0131nd\u0131. 6 \u015eubat\u2019ta insanlar muhatap olacaklar\u0131 bir yetkili bulamad\u0131. Kendi \u00fclkesinden 6-8 saatte gelen ekipler koordine edilemedi\u011finden b\u00f6lgeye sevk edilemedi. \u00dcstelik deprem sonras\u0131 en kritik s\u00fcre\u00e7 ilk 24-48 saatken\u2026<\/p>\n

TSK\u2019de EMASYA plan\u0131 ve DAFYAR birlikleri vard\u0131. Birlikler haftada bir g\u00fcn do\u011fal afet e\u011fitimi al\u0131yordu. Afet dedi\u011fin \u015fey zaten normal insanlar\u0131n ba\u015fa \u00e7\u0131kamayaca\u011f\u0131 kapasite a\u015f\u0131m\u0131 durumdur. D\u00fcnyan\u0131n her yerinde afetle m\u00fccadelede gerekli olan insan g\u00fcc\u00fc ve disiplin ihtiyac\u0131 askerle kar\u015f\u0131lan\u0131r.<\/p>\n

“ANADOLU’DA CAZ\u0130BE MERKEZLER\u0130 YARATILMALI”<\/strong><\/p>\n

Devlet Planlama Te\u015fkilat\u0131 adeta yok edildi. \u0130ktidar hi\u00e7bir \u015feye dokunmasa bile s\u00fcre\u00e7 daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 y\u00fcr\u00fcrd\u00fc. T\u00fcrkiye\u2019nin 1999\u2019da 250 arama kurtarma personeli vard\u0131, 2023\u2019te 25 bin. Ancak 1999\u2019da \u00e7ok daha fazla organizeydi. O y\u00fczden gelinen noktada B\u00fcy\u00fck Marmara Depremi beklenirken afet y\u00f6netiminde TSK yeniden aktif olmal\u0131. \u0130stanbul n\u00fcfusu 99 depreminde yakla\u015f\u0131k 10 milyondu ve o zaman bile fazlas\u0131yd\u0131 \u015fimdi neredeyse 20 milyon.<\/p>\n

Anadolu\u2019da cazibe merkezleri kurularak \u0130stanbul\u2019un n\u00fcfusu azalt\u0131lmal\u0131. S\u0131\u011f\u0131nmac\u0131lar \u00fclkelerine yollanmal\u0131. Demiryollar\u0131 ile bu plan desteklenmeli. \u0130mar bar\u0131\u015f\u0131ndan vazge\u00e7ilmeli. Depreme ili\u015fkin denetimleri kamu ad\u0131na TMMOB\u2019a ba\u011fl\u0131 kurumlar denetlemeli. Sivil olu\u015fumlarda da dini yap\u0131lanmalar \u00e7ok aktif. Bununla m\u00fccadele edilmeli. Tekbir getirerek arama kurtarma yapamazs\u0131n.\u201d<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

(The Turkish Post) – Bundan tam 24 y\u0131l \u00f6nce bug\u00fcn 17 A\u011fustos 1999\u2019da T\u00fcrkiye en karanl\u0131k g\u00fcnlerinden birini ya\u015fad\u0131. 7.4 b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnde, merkez \u00fcss\u00fc Kocaeli\u2019nin G\u00f6lc\u00fck il\u00e7esi olan 45 saniyelik sars\u0131nt\u0131 Ankara\u2019dan \u0130zmir\u2019e kadar geni\u015f bir alanda hissedildi. Bir deprem \u00fclkesi olan T\u00fcrkiye, depreme haz\u0131rl\u0131ks\u0131z olman\u0131n bedelini en a\u011f\u0131r \u015fekilde \u00f6dedi. G\u00f6lc\u00fck depremi sonras\u0131 at\u0131lan do\u011fru […]<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":21295,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":{"source_name":"Cumhuriyet","source_url":"https:\/\/www.cumhuriyet.com.tr\/yazi-dizileri\/17-agustos-depreminin-uzerinden-24-yil-gecti-acilardan-ders-alinmadi-2109459","via_name":"","via_url":"","override_template":"0","override":[{"template":"1","single_blog_custom":"","parallax":"1","fullscreen":"1","layout":"right-sidebar","sidebar":"default-sidebar","second_sidebar":"default-sidebar","sticky_sidebar":"1","share_position":"topbottom","share_float_style":"share-monocrhome","show_share_counter":"0","show_view_counter":"0","show_featured":"1","show_post_meta":"1","show_post_author":"0","show_post_author_image":"1","show_post_date":"1","post_date_format":"default","post_date_format_custom":"Y\/m\/d","show_post_category":"0","show_post_reading_time":"1","post_reading_time_wpm":"300","show_zoom_button":"1","zoom_button_out_step":"4","zoom_button_in_step":"4","show_post_tag":"1","show_prev_next_post":"0","show_popup_post":"1","number_popup_post":"2","show_author_box":"1","show_post_related":"1","show_inline_post_related":"0"}],"override_image_size":"0","image_override":[{"single_post_thumbnail_size":"crop-715","single_post_gallery_size":"crop-500"}],"trending_post":"0","trending_post_position":"meta","trending_post_label":"Trending","sponsored_post":"0","sponsored_post_label":"Sponsored by","sponsored_post_name":"","sponsored_post_url":"","sponsored_post_logo_enable":"0","sponsored_post_logo":"","sponsored_post_desc":"","disable_ad":"0"},"jnews_primary_category":{"id":"4","hide":""},"jnews_override_bookmark_settings":{"override_bookmark_button":"0","override_show_bookmark_button":"0"},"jnews_social_meta":{"fb_title":"","fb_description":"","fb_image":"","twitter_title":"","twitter_description":"","twitter_image":""},"jnews_override_counter":{"override_view_counter":"0","view_counter_number":"0","override_share_counter":"0","share_counter_number":"0","override_like_counter":"0","like_counter_number":"0","override_dislike_counter":"0","dislike_counter_number":"0"},"footnotes":""},"categories":[4,1],"tags":[6238,647,72,6239,1422],"class_list":["post-21294","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem","category-son-haberler","tag-17-agustos-depremi","tag-afad","tag-deprem","tag-dogal-afet","tag-slider-manset"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21294","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21294"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21294\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21295"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21294"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21294"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.turkishpost.net\/ar\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21294"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}